"Крывавы салют" 3 ліпеня 2019 р. у Менску

Здарэньне ды камэнтары



НЗ падчас салюту 3 ліпеня ў Менску: ёсьць загіблыя


Прогремели несколько сильных взрывов.

Во время праздничного салюта в Менске произошло ЧП. Об этом сообщают очевидцы в социальных сетях.

"Во время салюта прогремели два сильных взрыва прямо на земле, с грибовидным дымом".

"Что-то произошло с главной установкой на озере: один заряд разорвался прямо на земле — полетели стёкла".

"На Комсомольском взорвались две установки или два залпа на старте. В спорткомплексе "Динамо" повылетали стекла", — пишут менчане.

Ещё одна свидетельница, которая находилась в районе стелы "Менск — место-герой", сообщила, что примерно на третьей минуте салюта послышалось два мощных взрыва. Затем залпы у стелы прекратились, тогда как в других точках места салют продолжался.

Блогер NEXTA в телеграм-канале сообщил:

"Одна из ракет праздничного салюта полетела не так, как планировалось, и её осколок попал женщине в голову.

Также передают, что несколько ракет салюта ранее взорвались ещё до взлёта, сейчас это место (у спорткомплекса "Динамо") оцеплено".

Maxim Pushkin
@mc_maxim
С салютом у Стелы какая-то фигня произошла. Стрелял низко очень + в один момент оч сильно бахнул, но ничего не произошло.

Как сообщает "Радыё Свабода", в Менске слишком низко взорвались несколько залпов салюта, есть пострадавшие.

Осколками ранило взрослую женщину, её забрала скорая помощь. Также ребёнок ранен в руку. Выбило стекла в зданиях в разных частях города. Кроме того, сообщают, что после парада танк "чуть не влетел в пешеходов".

В центре места слышали по крайней мере два чрезвычайно громких взрыва, видели дым над землёй. Одна пострадавшая скончалась.


Что говорят очевидцы


О происшествии "Свабодзе" рассказал очевидец:

— Рванул салют. И осколки полетели в разные стороны. Женщине горло перерезало, артерию, кровищи — ужас, — рассказывает он. — Я видел, как её в скорую несли. Пожилая женщина. Наверное, бабушка. Ребёнка тоже зацепило по руке. Маленький ребёнок, лет пять. Скорая приехала мгновенно.

Ещё несколько человек, говорит он, также увезли на скорой. По словам свидетелей, 3-4 взрыва пролетели низко над землёй, летели какие-то осколки.

— Был непонятный взрыв, — рассказала ещё одна очевидица. — Мы с мужем сказали, что-то не так у военных. А за спиной закричала женщина, и рядом с ней женщина в крови упала. Скорее всего, её мать. Скорой не было минут семь. Из воды поднялся спасатель, зажали горло женщине, было много крови.

По словам женщины, это произошло около моста через Свислочь, что недалеко от здания клуба "Динамо" на улице Даумана.


Снова дрифтовал танк


После парада один из танков едва не влетел в пешеходов на тротуаре. О пострадавших не сообщается. Подобное происшествие — "дрифт" танка — было на репетиции парада 25 июня 2017 рока, тогда не сообщалось о пострадавших.


***


Тем временем подключились специалисты, которые объяснили, что же за осколки прилетели в некоторых зрителей салюта 3 июля.

— На фото не часть боевого заряда, — рассказал телеграм-каналу NEXTA эксперт. — Это часть мортиры (направляющей трубы) для фейерверка. Значит, как минимум, один разрыв произошёл внутри. Такое возможно по двум причинам: либо превышено положенное количество пороха, либо крышка трубы слишком сильно завальцована. В любом случае, превращение праздничного салюта в кровавое побоище — это слишком.

Ранее опубликованная предварительная информация официально подтвердилась: для одной из зрительниц "кровавого салюта" на шоу 3 июля это мероприятие стало последним в её жизни — она скончалась во время оказания медицинской помощи. Предварительный диагноз — "оскольчатое ранение шеи, разрыв сонной артерии, острая кровопотеря". Женщине было 64 года, пишет блогер NEXTA.На место ЧП прибыл также министр внутренних дел.

Жертв 3 июля могло быть гораздо больше, отмечает блогер. В военном городке Уручье также запускали фейерверки, один из которых взорвался, не отрываясь от земли, примерно на 3-й или 4-й минуте.Зрителей там было много, и стояли они близко. Но от разлетевшихся осколков их спасли боксы, находившиеся на территории воинской части между ними и салютной установкой.

К счастью, у военных, отвечавших за запуск салюта в Уручье, хватило ума тут же это прекратить. Иначе всё могло бы быть намного более печально. Ущерб только материальный, и он сейчас уточняется.Как ни крути, это первый "день Независимости", когда Лу-кака не только рассказал в своей речи об ужасах войны, но и показал их.


Новые свидетельства очевидцев


Продолжают поступать свидетельства зрителей салюта 3 июля.

"Смертельное ранение женщины случилось прямо у нас на глазах, — пишет один из зрителей "праздника". - Мы двумя семьями с маленькими детьми стояли у края тротуара, ближе к траве. А пожилая женщина со своей дочкой стояла ближе к воде. Я почему-то переводил взор с одного салюта на другой, как заметил летящее что-то. Скорость была не совсем большая — как будто огромный жук пролетел, и прямо женщине в шею. В это время раздался офигенный взрыв. Посыпались стекла. Мой взгляд как раз был направлен в сторону реки, и я увидел, как эта женщина падала, и фонтан крови из шеи.

Моя супруга схватила детей, а я вместе со знакомой побежали к женщине. Я сразу не понял, что случилось. Увидел лишь, что дочь этой женщины держала её за шею, а от туда шла кровь очень большим потоком. Дочь кричала, что осколком ранило маму в шею. Моя знакомая пыталась помочь дочери этой женщины остановить кровотечение, она своими руками прижала её руки к шее сильнее, пыталась пережать артерию. Но, с её слов, рана была очень глубокая - там всё было порезано основательно. В это время со стороны реки на водном скутере приплыли два спасателя МЧС. Я им стал с берега кричать, что вызывайте скорую и реанимацию, что осколочное ранение. Молодой парень МЧСник залез на набережную, быстро что-то осмотрел и сказал своему коллеге, как я понял, про ситуацию, а затем сам побежал и тоже помогал останавливать кровь.

У всех был шок. Коллега спасателя остался на воде на скутере и что-то говорил по рации. Осколок был размером чуть больше спичечного коробка (5x5 см приблизительно и толщиной 2-3 мм). Он валялся метрах в двух от женщины. Народ весь разбежался. Из-за парковки спорткомплекса мы увидели врачей скорой помощи. Когда они подбежали, мы отошли в сторону немного. Моя знакомая была испачкана в крови. Тут же подбежали люди с рациями в чёрных пиджаках, потом милиция, оцепили место ЧП и оттеснили нас в сторону. Мы просто все в шоке. Нас трясёт не по-детски. Дети перепуганы. Дочка так совсем вся колотится. Вот так можно в мирное время просто поймать осколок. Больше никаких салютов.


Гибель женщины на салюте официально подтверждена


Гибель женщины на салюте и ранения несколькиx человек подтвердили Министерство обороны Беларуси и Следственный комитет.

Министерство обороны Беларуси опубликовало официальное сообщение по поводу ЧП во время "праздничного" салюта.

"Комиссией Министерства обороны совместно со Следственным комитетом устанавливаются причины получения травм гражданами в период проведения салюта в Менске.

В результате пострадали четыре человека, в том числе женщина, получившая травмы несовместимые с жизнью.

Военное ведомство выражает соболезнование родным и близким погибшей и окажет им необходимую помощь.

Установлено, что заряды, применяемые в ходе салюта, применялись и ранее".

— Комиссия Министерства обороны совместно со Следственным комитетом устанавливает причины получения травм гражданами во время салюта в Менске.

Пострадали 4 человека. Из них одна женщина 1955 р.р. получила травму, не совместимую с жизнью. Остальным госпитализация не понадобилась, — сообщила пресс-секретарь Минобороны Наталья Гаврусик.

Следственный комитет опубликовал следующую информацию:

Следственный комитет Беларуси

Следственно-оперативные группы работают на местах происшествий в Менске.
На места происшествий также незамедлительно выбыли специалисты Министерства обороны, МЧС, МВД. Медицинские работники оказывают необходимую помощь.

Несмотря на своевременно оказанную помощь, не удалось спасти женщину, 1955 года рождения, которая наблюдала за салютом на берегу реки Свислочь и была ранена.

В настоящее время следователями проводится проверка по факту её смерти. Решается вопрос о возбуждении уголовного дела.

Кроме того, по предварительным данным, ещё нескольким пострадавшим оказывалась медицинская помощь, в связи с полученными повреждениями. Однако им госпитализация не потребовалась. Точное количество людей, обратившихся в медицинские учреждения, устанавливается.

Информация будет обновлена по мере установления дополнительных обстоятельств происшествия.

 

СК: От взрывов на салюте в Менске пострадали не менее 10 человек


Следственный комитет возбудил уголовное дело по факту взрывов фейерверочных изделий в Менске. Об этом сообщает пресс-служба ведомства.

"По данным следствия, 3 июля в ходе проведения "праздничного" салюта в Менске произошли четыре взрыва фейерверочных изделий. В результате разрушены салютные установки, разлётом осколков причинены телесные повреждения не менее чем 10 гражданам. Одна женщина, несмотря на оперативно оказанную медицинскую помощь, скончалась на месте происшествия. Кроме того, повреждены здания и сооружения, находящиеся поблизости", — говорится в сообщении.

Уголовное дело возбудили по ч. 2 ст. 463 (нарушение правил обращения с веществами и предметами, представляющими повышенную опасность для окружающих) Уголовного кодекса Беларуси.

По делу выдвинуты и отрабатываются версии о неисправности салютных установок, неисправности фейерверочных изделий, неправильном заряжании салютных установок, неправильной эксплуатации салютных установок.


Відавочцы здарэння падчас салюту ў Менску:
Страсянула моцна, была выбухная хваля, людзі сталі разбягацца


Мянчук Аляксандр прыйшоў глядзець салют з жонкай і дзецьмі. Ён стаяў не ля самай вады, а на сходах, якія ідуць уніз да набярэжнай.

— Першы выбух быў магутны і моцны, нават выбухная хваля пайшла, — кажа ён. — Натуральна, усіх страсянула. Раней стралялі з гармат Д-30, гэта не параўнаць, у разоў 5-7 магутней. Ужо пасля першага выбуху, як усё бахнула, стала відаць, што пайшло воблака з парку Перамогі. Мы з жонкай пераглянуліся і зразумелі: так не павінна быць. Было відаць, што і салют пачаў ніжэй біць. Потым быў другі магутны выбух. Пасля чаго салют спынілі. Ён прадаўжаўся толькі каля офіса "Беларуськалія".

Ужо калі Аляксандр з жонкай і дзецьмі сыходзілі да трамвайных рэек, бачылі, што з-за спарткомплексу бягуць людзі з крыкамі: "прабіта артэрыя, тэрмінова!" Высветлілася, што пацярпела жанчына.

— Яны стаялі проста каля набярэжнай з боку спарткомплексу. Атрымліваецца, што гэты набой прыляцеў да яе праз усю рэчку і прабіў сонную артэрыю на шыі — тлумачыць Аляксандр. — Прыехала першая хуткая, пачалі дапамагаць. Потым прыехалі яшчэ чатыры машыны. Яны ўсе вакол той машыны сталі і ўсе спрабавалі дапамагчы той жанчыне. Ёй масаж сэрца ўручную рабілі хвілін 30 мінімум, не спыняючыся.

— Каля жанчыны стаяла дзяўчына і крычала: "Мама, не сыходзь". Там жа быў і мужчына, мабыць зяць, — працягвае Аляксандр. — Ён як усё гэта ўбачыў, яму стала дрэнна, ён страціў прытомнасць, яго на насілках аднеслі ў хуткую. Далі аддыхацца, і ён потым выйшаў. Там ужо прыбеглі нейкія людзі ў пінжаках, магчыма з КДБ, затым са Следчага камітэта ўжо людзі і гэтак далей.

Аляксандр кажа, што бачыў яшчэ аднаго пацярпелага хлопца, якому перабінтоўвалі руку ад пляча да перадплечча, а таксама яшчэ двух мужчын з бінтамі на руках...

— Там на спарткомплексе шыбы пасыпаліся. А там жа яшчэ супрацоўнік ДАІ, які стаяў з хлопцамі са спецназа з тэрміновай службы, сказаў, што і ў дамах там добра сыпаліся шыбы ад выбухаў — успамінае ён. Панікі, са слоў Аляксандра, не было. Ён кажа, што людзі не зразумелі, што адбылося.

— Тыя, хто бліжэй да спарткомплексу "Дынама" стаялі, яны па выбітым шкле, напэўна, сцямілі, што так быць не павінна. А тыя, хто быў бліжэй да дарогі, напэўна, нічога не зразумелі. Большасць развярнулася і пайшла ў бок вуліц Чарвякова і Веры Харужай, яны падумалі, мабыць, што салют скончыўся, — адзначыў суразмоўца.


"Убачыла жанчыну на зямлі, людзі крычалі, што ёй дрэнна"


Інэса пайшла на салют разам з дзіцем. Даслоўна з першых хвілін, з ейных слоў, стала зразумела: нешта пайшло не так.

— Спачатку прагрымеў адзін выбух, пасля другі. А праз пару секунд людзі метрах за 10 пачалі крычаць і разбягацца ў розныя бакі, — адзначыла яна. — Я ўбачыла жанчыну на зямлі, людзі крычалі, што ёй дрэнна. Я лекар, спачатку падумала, што прыступ эпілепсіі ў яе здарыўся, падышла бліжэй, гляджу, што сітуацыя крытычная. Усё вакол у крыві, дачка ў істэрыцы заціскае ёй шыю. Адразу падплыў катэр з ратавальнікамі, ён вялікі малайчына — не разгубіўся, стаў замест дачкі рану заціскаць.

Я ў хуткую адразу пачала тэлефанаваць, тлумачыла, што адбылося і дзе знаходзімся. Моцны крывацёк быў, спрабавалі кофтай заціснуць рану, але нічога не дапамагала. Потым я ўжо ўбачыла асколак, якім яе параніла. Вельмі вялікі, памерам з далонь без пальцаў. Хуткая дапамога досыць хутка прыехала, сталі надаваць першую дапамогу. Я з дзіцем маленькім была, таму сышла, не стала ім перашкаджаць. Тым больш разумела, што дапамагчы жанчыне ўжо наўрад ці можна. Вельмі хацелася верыць, што я памыляюся.

Інэса кажа, што больш пацярпелых вакол сябе не бачыла:

— Вядома, спачатку, як і кожны нармальны чалавек, напружылася — віскат, людзі ўрассыпную кінуліся. Потым калі ўбачыла, што масавай небяспекі няма, заўважыла жанчыну, аддала сына сябру і пабегла дапамагаць. Тут ужо эмоцыі адключаюцца, толькі адно пытанне ў галаве: "Як можна максімальна дапамагчы?" І алгарытм дзеянняў. Таму сітуацыя была крытычная. Напэўна, дзякуючы сваёй прафесіі, калі перыядычна сутыкаешся са смерцю, умееш абстрагавацца. Бязмерна шкада, такая трагедыя ў такі дзень. Дачку загінулай вельмі шкада, як жа яна плакала. Дай Бог ёй сіл гэта ўсё перажыць.


"Я адчуў удар у плячо, быццам бы каменем малы з усёй сілы кінуў"


Мікалай з жонкай быў на мосце. Кажа, што спачатку салют ішоў як звычайна. Але потым грымнулі выбухі.

— Раней на салютах я заўважаў, што набоі часам узлятаюць вельмі нізка і бываюць выбухі ля самай зямлі, але гэтым разам усё было за межамі таго, што я бачыў раней, — запэўнівае ён. — Яшчэ да першага выбуху на дарогу пачалі ляцець аскепкі, было відаць, як дробнае смецце падае. Ляцела ў вочы. У вочы прыляталі проста як пыл ці пясок. Потым я адчуў удар у плячо, быццам бы каменем малы з усёй сілы кінуў. Гляджу на зямлю і разумею, што ляжыць белы прадмет, памерам з пачак запалак. Я падумаў, што гэта папера, кардон ад набою. Гэты аскепак быў з пластыка. Я азірнуўся і зразумеў, што побач валяюцца кавалкі большыя. Потым грымнуў выбух.

Пасля другога выбуху Мікалай і жонка надумалі сыходзіць. Ён кажа, што перад імі ішлі хлапчукі і паказвалі на зямлі яшчэ чырвоныя вугольчыкі ад салюту, якія даляцелі.

— Я чуў, што ў кагосьці таксама патрапілі аскепкі, але я так зразумеў, што гісторыя прыкладна як у мяне. Такога, каб вочы выбіла, не чуў, — распавядае суразмоўца.

— Спалохаліся?.. Так. Наколькі? Сярэдне. Панікі не было дакладна, але народ пасля першага выбуху пачаў паволі ўцякаць. Проста пачаўся рух, але не тое, каб моцна прыцягвала ўвагу і прымушала пайсці таксама. Але наогул было зразумела, што выбух прымусіў пакінуць салют і ўцячы. Людзей было недастаткова для цісканіны. Ніхто не крычаў падчас выбухаў, чуў толькі вохканне і нічога больш — дадаў Мікалай.

 


Следчы камітэт назваў чатыры версіі таго, што адбылося падчас салюту 3 ліпеня


Мелі месца чатыры выбухі.

Як паведамляе СК, падчас святочнага салюту ў Менску адбылося чатыры выбухі феерверкаў.Былі разбураны салютныя ўстаноўкі, а аскепкамі нанесеныя цялесныя пашкоджанні не менш як 10 грамадзянам. Адна жанчына памерла на месцы здарэння. Акрамя таго, пашкоджаныя найбліжэйшыя будынкі.

Галоўнай следчай управай Следчага камітэта паводле факту здарэння распачатая крымінальная справа паводле ч. 2 арт. 463 (парушэнне правілаў абыходжання з рэчывамі і прадметамі, якія маюць павышаную небяспеку для навакольных) Крымінальнага кодэкса. Адказнасць прадугледжвае да пяці рокаў пазбаўлення волі.

Створана следчая група з супрацоўнікаў цэнтральнага апарата Следчага камітэта, УСК Менску і УСК Менскай вобласці.

Паводле справы адпрацоўваюцца версіі пра:

• няспраўнасці салютных установак,
• няспраўнасці феерверка,
• няправільнае набіванне салютных установак,
• няправільная эксплуатацыя салютных установак.

Праводзяцца следчыя дзеянні. Трывае праца на месцах здарэнняў, адбіраецца тэхнічная дакументацыя, звязаная з эксплуатацыяй салютных установак і феерверкаў.

Дапытваюцца сведкі, у тым ліку вайскоўцы, якія набівалі салюты, а таксама супрацоўнікі прадпрыемства-пастаўшчыка феерверкаў.

 


Менский школьник сделал фотографию взрыва во время салюта


Девятиклассник Николай Петров 3 июля ходил смотреть парад и праздничный салют вместе с родителями. Он успел сделать фотографию взрыва во время салюта. На его камере на телефоне зафиксировано время снимка — 22:20.

— Я стоял с родителями на набережной Комсомольского озера около спасательной станции. Там по всему периметру стояли солдаты. Когда произошел взрыв, людям, которые там были, военные сказали отойти под деревья. Все поняли, что что-то не так, и стали быстро отбегать, — говорит Николай.

По словам юноши, сначала салют был таким, как и обычно, а потом был странный залп и ощущение, что всё как будто взорвалось на земле.

— Было очень громко, пошла звуковая волна. Потом был ещё один залп и в небе появилась россыпь искр. Это визуально отличалось от обычного салюта.

 


Міністэрства абароны: Падрывы адбыліся ў трох з шасці месцаў, дзе праводзілі салюты


3 ліпеня падарваліся вырабы аднаго калібру.

Камісіяй Міністэрства абароны працягваецца службовае расследаванне паводле факту выбухаў феерверачных вырабаў у Менску. Пра гэта паведамляе прэс-служба ўстановы.

"Выяўлена, што падарваліся вырабы аднаго калібру (195 мм) з пяці, што выкарыстоўваліся падчас салюту (105 мм, 125 мм, 150 мм, 195 мм, 310 мм). Падрывы адбыліся ў трох з шасці месцаў, дзе праводзіўся салют. Пасля першых падрываў салют у гэтых мясцінах быў спынены", — гаворыцца ў паведамленні.

Як мяркуецца, прычына падрыву - няякасныя набоі гэтага калібру (195 мм). Следчым камітэтам таксама выстаўленыя і адпрацоўваюцца іншыя магчымыя версіі таго, што адбылося.

Устаноўлена, што ўсе рэгламентаваныя нарматыўнымі дакументамі меры бяспекі былі выкананыя. Вайскоўцы разлікаў салютных установак прайшлі спецыяльную падрыхтоўку і былі дапушчаныя да правядзення салюту адпаведнымі загадамі.

Для выключэння "чалавечага чынніку" (няправільнай эксплуатацыі ўстановак і вырабаў) у рамках аб'ектыўнага кантролю вялася відэаздымка працэсу набівання салютных установак.

У месцах правядзення салюту было выстаўлена ачапленне згодна з нарматыўным актам, які рэгламентуе прымяненне гэтых феерверачных вырабаў, якія маюць адпаведныя сертыфікаты фірмы-вытворцы (салютныя ўстаноўкі і самі феерверачныя вырабы набыты ў маскалёўскім ААТ "Піра-Рос").

— Улічваючы, што такіх падрываў у папярэдні перыяд не было зафіксавана, што адбылася трагічная падзея, на жаль, цяжка было пралічыць. Гэта вельмі рэдкі выпадак. Вайсковая ўстанова выказала спачуванне родным і блізкім загінулай і надае ім неабходную дапамогу, — адзначылі ў Міністэрстве абароны.

Нагадаем, 3 ліпеня падчас святочнага салюту на беразе ракі Свіслачы непадалёк ад стэлы "Менск — места-герой" адбылося надзвычайнае здарэнне. Відавочцы паведамлялі аб двух выбухах, якія адбыліся недалёка ад зямлі, і незвычайна зыркім выбуху. Выбухной хваляй былі выбіты шыбы ў дамах на вуліцы Даўмана і Чарвякова. Пазней стала вядома, што ў выніку надзвычайнага здарэння загінула 64-рочная жанчына — з непацверджаных звестак, металічны аскепак трапіў ёй у шыю. У Следчым камітэце паведамілі пра 10 пацярпелых, двое з іх — у лякарні.

Следчы камітэт разглядае чатыры асноўныя версіі: пра няспраўнасць салютных установак, няспраўнасці феерверачных вырабаў, няправільнае набіванне салютных установак, няправільную эксплуатацыю салютных установак.

Разбураныя марціры застаюцца на месцы здарэння.

 


На парад, пасля якога адбыліся выбухі, Лу-кака прыехаў на браняваным "Майбаху"


Такое аўто вытрымлівае выбухі ад 15 кг трацілу на адлегласці двух метраў.

Учора на парад Лу-кака прыехаў ужо на новым браняваным Mercedes-Maybach Pullman Guard. Кошты на такі пачынаюцца ад паўтара мільёна эўраў, піша тэлеграм-канал "Беларусь галаўнога мозгу".

У такім не тое што ад салюту можна схавацца, ён нават вытрымлівае выбух ад 15 кг. трацілу за два метры ад аўтамабіля.

 


Пасля параду танк ледзь не рэзнуўся у пешаходаў на ходніку


Механік-кіроўца не справіўся з кіраваннем.

У Менску танк ледзь не вылецеў на ходнік, дзе ў гэты момант знаходзіліся людзі.

Відэа інцыдэнту ў рэдакцыю tut.by даслаў чытач Арцём.

Мяркуючы з усяго, інцыдэнт адбыўся пасля параду з нагоды Дня незалежнасці, калі механізаваная калона вярталася на базу. Насупраць Дома друку на вуліцы Сурганава механік-кіроўца не справіўся з кіраваннем, у выніку чаго танк Т-72 занесла і ледзь не выкінула на ходнік.

На шчасце, танк удалося спыніць на праезнай частцы. Пацярпелых у выніку інцыдэнту няма.

Нагадаем, у 2017 роке ўжо адбываліся такія здарэнні. Тады танк, які ехаў у бок цэнтра на генеральную рэпетыцыю парада, ля станцыі метро "Маскоўская" рэзнуўся ў дрэва і збіў ліхтарны слуп.


"Хартыя'97", 4 ліпеня 2019 р.

 


"Крывавы салют" 3 ліпеня ў Менску. Як разьвіваліся падзеі


Падчас салюту на афіцыйны "дзень незалежнасці" 3 ліпеня ў Менску адбылося надзвычайнае здарэнне. Са слоў відавочцаў, некалькі набоеў разарваліся занадта нізка. Ад ранення асколкамі загінула паджылая жанчына. Яшчэ як мінімум тры чалавекі пацярпелі. "Свaбода" прасачыла, як развіваліся падзеі.

• Салют пасля параду пачаўся пасля 22-й гадзіны. Запуск феерверка паходзіў з 6 пляцовак: парк Перамогі (за стэлай "Мінск — места-герой"), паблізу вёскі Зацень, паблізу вёскі Навінкі, на тэрыторыі старога аэрапорта Менск-1, ля Чыжоўскіх могілак, у вайсковым мястэчку Уручча.
• А 22:27 у сацсетках з'явілася першае паведамленне, што запускі салюту адбыліся падазрона нізка, што справакавала вельмі моцны шум. Але нібыта "нічога не здарылася".
• Пазней фатограф Дзмітрый Малаковіч апублікаваў фота запуску салюту на пляцоўцы ў Чыжоўцы (а 22:24), дзе "штосьці пайшло трошкі не так".
А 22:48 тэлеграм-канал блогера Nexta паведаміў, што адна з салютных ракет паляцела "не туды, куды трэба" і аскепак ад яе трапіў у жанчыну.
• Параненая назірала за салютам на набярэжнай ракі Свіслач побач са спарткомплексам "Дынама" на вуліцы Даўмана.
• У будынку спорткомплексу, як і ў жылых дамах на прылеглай вуліцы Чарвякова, пасля запуску салюту выбіла шыбы. Набярэжная Свіслачы была ўсеяная пластыкавымі і кардоннымі аскепкамі.
• 23:53 На месца здарэння прыбыў карэспандэнт "Свабоды". Там ужо працавалі следчыя. Але святочны канцэрт каля стэлы "Менск — места-герой" усё яшчэ трываў.
• Парк Перамогі, дзе размяшчалася адная з пляцовак запуску салюту, ачапіў АМАП, там працуюць следчыя.
• 12:54 Першае афіцыйнае пацверджанне здарэння — Следчы камітэт паведаміў пра смерць жанчыны. Праз 2 хвіліны ўжо пра 4 пацярпелыя паведамляе Мінабароны.
• Толькі пасля афіцыйнага пацвярджэння пра інцыдэнт вельмі суха паведамляюць дзяржаўныя СМІ.

 


Наборы, якія выкарыстоўвалі падчас салюту 3 ліпеня, зробленыя ў Масковіі


Іх пастаўляе кампанія "Піра-Рос".

Каментаваць выпадак са смяротным зыходам і некалькімі пацярпелымі "Радыё Свабода" ў кампаніі адмовіліся.

Беларускае выданне Office Life раней датэлефанавалася ў кампанію. Там пацвердзілі, што супрацоўнічаюць з Міністэрствам абароны Беларусі не першы рок. Са слоў прадстаўніка кампаніі, яны паставілі ў Менск набоі маскалёўскай вытворчасці з партыі 2017 року. Сума паставак аднолькавая шторочная — блізу 20 мільёнаў маскалёўскіх рублёў. Гэта больш за 600 тысяч беларускіх рублёў. Таксама паведамляецца, што прадстаўнікі кампаніі ўжо знаходзяцца ў Менску.

Кампанія вырабляе абсталяванне для салютаў і феерверкаў з 1994 року.

Паводле прэсавага сакратара Міністэрства абароны Уладзіміру Макараву, "салютныя ўстаноўкі ў Беларусі не выпускаюцца".

Уладзімір Макараў паведаміў, што выкарыстоўваліся салюты вытворчасці маскалёўскай кампаніі — "ААТ "Піра-Рос".

— Самая поўная інфармацыя будзе дадзеная вайсковым ведамствам, калі ўсё высветліцца, — паведамілі журналістам.

Нядбайнасьць ці дывэрсія? Вайсковыя экспэрты і піратэхнік пра прычыны выбухаў на салюце 3 ліпеня

Былы намесьнік старшыні Службы бясьпекі Ўкраіны, распаўсюднік піратэхнікі і беларускі вайсковы экспэрт на просьбу Свабоды прааналізавалі, што магло стаць прычынай выбухаў салютных установак у Менску 3 ліпеня.


"Дывэрсія выключаецца"


Намесьнік старшыні Службы бясьпекі Ўкраіны ў 2014–2015 роках Віктар Ягун перакананы, што інцыдэнт у Менску ў часе сьвяточнага салюту стаў вынікам парушэньня правілаў бясьпекі пры выкарыстаньні салютных установак.

— На здымках (фота пашкоджаных пускавых установак з дрона. — "Радыё Свабода") відаць, што гэта не ракетная, а салютная ўстаноўка, змантаваная на плятформе грузавой машыны МАЗ ці КамАЗ. У яе сярэдзіне ўсталяваныя меншыя, а па баках вялікія залпавыя трубы, у якія закладаюцца парахавыя зарады, што вылятаюць адначасова або праз пэўны адрэзак часу, і такім чынам ствараецца эфэкт салюту. Што тут адбылося? Разарвалася сама ўстаноўка. Як відаць на фатаздымках, маленькія гільзы засталіся, а вялікія разарваныя. Гэта наступства таго, што быў або няякасны зарад (магчыма, ён быў сыры), або неадпаведная ягоная колькасьць, павялічаная ці зьменшаная, — сказаў Віктар Ягун.

Былы намесьнік старшыні Службы бясьпекі Ўкраіны выключыў магчымасьць сплянаванай дывэрсіі.

— Гэта нядбайнасьць людзей, якія мусілі кантраляваць стан салютнай устаноўкі. Я больш схіляюся да вэрсіі, што, хутчэй за ўсё, быў няправільна разьлічаны парахавы зарад або ўстаноўка ўжо састарэла і меліся праблемы з гільзамі, якія ня вытрымалі нагрузкі. А выбуховая хваля разам з салютам вынесла ў паветра і рэшткі мэталу разарваных гільзаў.

Віктар Ягун таксама дапускае, што ў часе стрэлу магла даць збой электрычная схема, якая адказвае за чарговасьць выкідаў зарадаў, у выніку чаго яны ўзарваліся адначасова.

— У такім выпадку нават пры штатным зарадзе гільзы не вытрымліваюць. Тое, што выбух салютнай устаноўкі адбыўся на месцы яе знаходжаньня, пацьвярджае і той здымак, на якім відаць пасечаны аскепкамі намёт, што стаяў побач. Калі б было нешта наўмысна закладзена ў зарад, то яны паляцелі б угору разам з фаервэркам і ўпалі б у іншым месцы, а ня побач з устаноўкай, — перакананы Віктар Ягун.


"Хутчэй за ўсё, разарвала залпавую трубу"


Прадпрымальнік Андрэй Далгіх, які займаецца продажам піратэхнікі у Менску, мяркуе, што снарад мог выбухнуць да таго, як вылецеў з мартыры.

— Хутчэй за ўсё, разарвала залпавую трубу. Бо калі снарад вылятае на пэўную вышыню, то ня мае ніякіх асаблівых наступстваў, аскепкі згараюць. Калі нават казаць пра звычайныя салюты, то бываюць выпадкі, калі людзі няправільна ставяць салют, дагары нагамі, і падпальваюць, ён страляе ўніз, яму, натуральна, няма куды вылецець, і яго разрывае, каробку альбо залпавую трубу, — кажа суразмоўца.

Паводле яго, у дадзеным выпадку была праблема ў зарадзе.

— Альбо яго няправільна ўставілі, альбо быў брак самога зараду, што ён ня вылецеў цалкам і яго разарвала. Ён разарваўся ўнутры трубы. Там вельмі вялікі дыямэтар самога зараду, і ён вельмі небясьпечны.

Тут нават звычайны салют можа прынесьці шмат шкоды, калі ён выбухне, ня вылецеўшы. А там вельмі вялікі дыямэтар. Наступствы могуць быць нэгатыўныя, — кажа прадавец фаервэркаў.


"Ня зроблены неабходныя захады для бясьпекі"


Паводле беларускага вайсковага аглядальніка Аляксандра Алесіна, выраб піратэхнікі — гэта даволі складаная хімічная вытворчасьць. Былі выпадкі, калі ў Расеі і ў Кітаі адбываліся выбухі на прадпрыемствах, якія выпускаюць фаервэркі.

Напрыклад, летась адбыўся выбух на заводзе піратэхнікі "Авангард" каля Гатчыны (Ленінградзкая вобласьць).

— Салютныя ўстаноўкі — гэта звычайныя трубы з электразапаламі пад кіраваньнем працэсараў. Пытаньне ў тым, якія зарады туды кладуцца. Паколькі гэта выбуховыя рэчывы, то тут можа быць нераўнамернае гарэньне, няпоўны выбух. Да таго ж пытаньне, з чаго вырабленыя абалонкі гэтых салютаў, якой яны таўшчыні.

Улічваючы, што аскепак быў такі значны, магчыма, адбыўся няпоўны падрыў выбуховага рэчыва альбо пры вытворчасьці было дапушчана парушэньне і ўзяты ня той матэрыял для абалонкі гэтага салюту.

Паводле Алесіна, патрэбна правесьці вельмі дакладнае расьсьледаваньне на заводзе-вытворцы.

— Пытаньне, ці належным чынам фаервэркі былі выпрабаваныя і ці захаваныя ўсе тэхналягічныя нормы пры вытворчасьці? Ці тыя зыходныя кампанэнты былі ўзятыя? Таксама вельмі вялікую ролю адыгрывае тэрмін захоўваньня, бо могуць адбывацца адвольныя хімічныя працэсы, якія ўплываюць на якасьць.

Вайсковы экспэрт адзначае, што салюты, якія выкарыстоўваюцца дзесяцігодзьдзямі, ня маюць нечаканасьцяў. А дзеяньне новых распрацовак можа быць не праверана належным чынам.

Паводле Алесіна, таксама тут магчымая недапрацоўка арганізатараў салюту. Ён кажа, што зона бясьпекі павінна была быць значна большай.

— Пытаньне ў тым, у якіх месцах трэба ставіць салютныя ўстаноўкі, каб зона бясьпекі была як мага большай. Гэтым разам, улічваючы, што ніякіх надзвычайных здарэньняў не здаралася, магчыма, ня выканалі пэўных правілаў. Калі справа са зброяй ці з выбуховымі рэчывамі, то самая малаімаверная выпадковасьць менавіта і здараецца. Таму не былі зроблены неабходныя захады для бясьпекі, — кажа суразмоўца.


Алесь Дашчынскі, Алена Літвінава


"Радыё Свабода", 4 ліпеня 2019 р.

 


Кіраўнік СК пракаментаваў надзвычайнае здарэнне падчас салюту ў Менску:

Асноўная версія — няякасныя феерверкі


Кіраўнік Следчага камітэта Іван Наскевіч пракаментаваў здарэнне падчас салюту ў Менску, у выніку чаго загінула 64-рочныя жанчына і 10 чалавек пацярпелі. Ён адзначыў, што ўсе раненні гледачы атрымалі "па-за межамі вызначанага перыметра". Пра гэта ён распавёў у эфіры "АНТ".

— Выпадак выключны, раней такіх сітуацый не фіксавалася, — адзначыў І. Наскевіч. — У якасці асноўнай разглядаецца версія, што феерверачныя вырабы былі няякаснымі, маскалёўскай вытворчасці. Устаноўлена, што выкарыстоўваліся марціры трох калібраў — 105, 195 і 310 мм. Няштатная сітуацыя ўзнікла з марцірамі калібра 195. Перыметр бяспекі быў вызначаны для штатнай сітуацыі. Тое, што адбылося, выйшла за рамкі такіх сітуацый, усе раненні грамадзянам былі нанесены па-за межамі вызначанага перыметра, пралічыць разлёт у выпадку ўзнікнення няштатнай сітуацыі практычна немагчыма.


"Наша Ніва", 4 ліпеня 2019 р.

 


Пашкоджанні спарткомплексу "Дынама" ад выбуховай хвалі: упалі свяцільнікі, разбітае 51 вакно

 

Кніжны кірмаш, які быў запланаваны на пятніцу, адмянілі.

Пасля ўчорашняга выбуху падчас салюту, моцна пацярпеў будынак спартовага комплексу "Дынама". Паводле намесніка старшыні комплексу "Дынама" Сяргея Сулімы, рамонт будынку прыкладна ацэньваецца ў 25 тысячаў долараў. Разбіты 22 вялікіх вакна і 29 маленькіх.

На заўтра, пятніцу, 5 ліпеня, у будынку планаваўся кніжны кірмаш — ён адменены. Таксама ад выбуховай хвалі ўпалі свяцільнікі ўнутры будынку.

У жылым доме на Чарвякова, 4 выбуховай хваляй выбіла 10 вокнаў у чатырох кватэра — інфармацыю пра гэта прадставіў дырэктар ЖЭСу №2 Алег Курчэўскі.

 


Менчукі пра крывавы салют: "Яны будуць шукаць "стрэлачніка". І зноў нас падмануць"


Людзі прыйшлі паглядзець на парад і салют, а трапілі ў шпіталь. 9 чалавек былі параненыя падчас святкавання Дня Незалежнасці. Ад аскепкаў загінула жанчына, развітанне з ёй адбудзецца ў суботу. Снарады феерверкаў выбухнулі на зямлі ў трох з пяці месцаў, адкуль стралялі ў паветра адмысловыя ўстаноўкі — так тлумачыць сітуацыю Міністэрства абароны. Вайскоўцы і Следчы камітэт кажуць пра няякасныя боепрыпасы з Масковіі калібру 195 мм.

Выбух у першыя хвіліны феерверкаў. Праз хвіліну — другі, а следам трэці. Мянчук Мікалай апынуўся сярод тых, каго зачапіла аскепкам:

— Раздаўся вельмі моцны выбух. Настолькі моцны, што людзі, якія стаялі вакол, пачалі охаць, ахаць, прыкрываць раты, падаставалі ўсе тэлефоны і пачалі здымаць. Падняўся даволі высокі слуп дыму, гэткага шчыльнага, што ў пэўны момант не было відаць асноўных зарадаў салюту ў небе.

Адную з 10 пацярпелых, 64-рочную жанчыну, уратаваць не ўдалося. Пецярым аказалі медычную дапамогу на месцы, трое звярнуліся ў шпіталі і двое засталіся ў стацыянары.

Леанід Спаткай, вайсковы эксперт:

— Раненні атрымалі аскепкамі труб установак. Калі запальваецца парахавы зарад, ён выштурхвае сілай свайго выбуху гэтыя феерверкі наверх. Калі ёсць праблема з гэтым зарадам: або ён вельмі туга сядзіць у ствале, або заклінаваў — то адбываецца выбух.

Адбываецца выбух… Вось устаноўка і пускавыя трубы. А гэтак выглядаў момант падрыву. Чырвоным на мапе пазначаныя месцы выбухаў, а таксама ахоўная паўкіламетровая зона вакол установак, за якую нельга было дапускаць людзей. Загінулая знаходзілася ўнутры гэтага кальца, калі палічыць метраж на мапе. Аднак Следчы камітэт сцвярджае, што ўсе пашкоджанні грамадзяне атрымалі за межамі пазначанага перыметру.

Іван Наскевіч, Следчы камітэт Беларусі:

— У якасці асноўнай вылучаная версія аб тым, што феерверкавыя вырабы вытворчасці Расейскай Федэрацыі апынуліся няякаснымі. Трэба сказаць, што выпадак выключны. Раней такіх сітуацыяў у нас не фіксавалася.

Але ж сітуацыі мелі месца — кажуць відавочцы. Aliaksandr Bakhankou піша ў Фэйсбуку:

"9 траўня аналогичный разрыв на земле был у салютных установок, расположенных в районе цирка. Там тоже сразу залпы прекратились, а в остальных местах ещё долго всё стреляло. Без жертв, тихо замяли".

Рыхтуючыся да Дню Незалежнасці, які ўлада лічыць галоўным святам краіны, заяўлялася пра выкарыстанне новай піратэхнікі. Але пакінулі старую.

У небяспецы апынуліся не толькі людзі з вуліцы. Ударнай хваляю выбіла шыбы ў спарткомплексе Дынама, а таксама ў некалькіх жылых дамах. "Белсат" наведаў дамы нумар 2 і 4 па вуліцы Чарвякова.

— Прыехалі з МНС і міліцыі, зафіксавалі… Таму што ведаюць: каб не было рэзанансу, трэба напраўляць. Зрабілі ўсё як мае быць, вельмі хутка.

— Ад ЖЭС ужо працуюць спецыялісты, абмералі ўсё, выконваюць працу аператыўна.

— Мяне больш за ўсё турбуе, што чалавек загінуў і што будуць шукаць "стрэлачніка". І зноў нас падмануць, — распавядаюць жыхары вуліцы Чарвякова ў Менску.

Мінабароны Беларусі адвяло ад сябе адказнасць праз заяву, што абслугоўвалі ўстаноўкі прафесіяналы. Самыя вайскоўцы не пацярпелі.

Дэпутатка Палаты Прадстаўнікоў Ганна Канапацкая адзначае, што пасля такога надзвычайнага здарэння:

— Шэраг чыноўнікаў павінныя былі ўжо сёння пакласці на стол заявы аб звальненні, таму што гэта іхная недапрацоўка, перш за ўсё.

Дэпутатка таксама раіць дзяржаве больш сціпла святкаваць 3 ліпеня:

— У мінулым роке мы святкавалі 100-рочча БНР — вось гэта свята незалежнасці. Але яго ўсё роўна трэба святкаваць не парадам, а інакш. І лепш грошы, якія трацім на парады, аддаць ветэранам, якіх засталося не так шмат.


Па справе выбуху феерверкаў пад канец дня затрымалі двух падазраваных. Паводле следчых, гэта мужчыны (28 і 25 рокаў) — прадстаўнікі пастаўляльніка піратэхнікі, якія прыехалі ў Беларусь дзеля тэхнічнай дапамогі пры салюце. Іх падазраюць у парушэнні парадку працы пры ладаванні ўстановак.


Юлія Цяльпук


"Белсат",  4 ліпеня 2019 р.

 


"Крывавы салют": чаму Лу-кака не пракамэнтаваў трагедыю


Улады добра разумеюць палітычны кантэкст трагедыі падчас салюту, іх рэакцыя прадыктаваная менавіта гэтай акалічнасьцю.


Сьцісла:


• Улады пачынаюць разумець, што ва ўмовах дамінаваньня інтэрнэту спроба замоўчваць непрыемную падзею абыдзецца сабе даражэй.
• Аднак прырода палітычнага рэжыму накладае свой адбітак на ўсё, што робяць улады, як бы тыя ні імкнуліся мяняцца.
• Лу-кака маўчыць, чакаючы, пакуль схлыне нэгатыўная рэакцыя, стане больш зразумелым адмоўны эфэкт падзеі.
• Падыход уладаў цалкам вынікае з афіцыйнага ідэалягічнага канцэпту прыярытэту інтарэсаў дзяржавы перад правамі чалавека.

Са сьвятам 3 ліпеня ўладзе неяк не шанцуе. Яму спадарожнічаюць трагічныя здарэньні. У 2008 роке ў Менску падчас сьвяткаваньняў адбыўся выбух. Пацярпелі каля 50 чалавек. І вось зноў, гэтым разам — трагедыя з гібельлю жанчыны.

Калі трагічнае здарэньне адбываецца падчас галоўнага дзяржаўнага сьвята — "Дня Незалежнасьці", то гэта аб’ектыўна становіцца падзеяй палітычнай. Тым больш што ўжо шмат гадоў у грамадзтве, найперш у незалежных мэдыях і сацыяльных сетках, ідуць гарачыя дыскусіі і наконт таго, што пунктам адліку беларускай незалежнасьці выбрана даволі дзіўная дата, і наконт мэтазгоднасьці праводзіць вайсковы парад у цэнтры сталіцы. Сам салют, у выніку якога загінула жанчына і пацярпелі каля 10 чалавек, можна лічыць складовай часткай параду. І той, і другі ладзіла Міністэрства абароны.

Улады добра разумеюць палітычны кантэкст трагедыі, іх рэакцыя прадыктаваная менавіта гэтай акалічнасьцю. Важна адзначыць некалькі чыньнікаў.

Найперш, дзяржаўныя мэдыі паведамілі пра інцыдэнт амаль адразу, няхай і ў своеасаблівым ракурсе. Такое бывае ня часта. Звычайна пра нейкія нявыгадныя ўладам скандалы дзяржаўныя мэдыі або ўвогуле не паведамляюць, або даюць інфармацыю зь вялікім спазьненьнем.

Таксама варта адзначыць хуткую рэакцыю і незвычайную адкрытасьць Міністэрства абароны і Сьледчага камітэту. Гэта таксама трохі нязвыкла. Мы памятаем, як два гады таму вайсковае ведамства спачатку ўсяляк адмаўляла дзедаўшчыну ў войску, хавала суіцыды. А Сьледчы камітэт звычайна тыднямі і нават месяцамі хавае інфармацыю пра арышты, крымінальныя справы адносна вядомых асоб.

А вось цяпер ня так. Улады вучацца жыць у эпоху інфармацыйнага грамадзтва, пачынаюць разумець, што ва ўмовах дамінаваньня інтэрнэту замоўчваць непрыемную падзею будзе сабе даражэй, бо яе пачнуць камэнтаваць незалежныя мэдыі, палітычныя апанэнты — са сваёй інтэрпрэтацыяй.

Аднак прырода палітычнага рэжыму накладае свой адбітак на ўсё, што робяць улады, як бы тыя ні імкнуліся мяняцца.

Найперш, падзею, якую абмяркоўвае прынамсі ўвесь Менск, пакуль ніяк не пракамэнтаваў Лу-кака. Ён выказаў спачуваньні з нагоды паводкі ў Масковіі, а сям’і ахвяры салюту ў Менску публічна не спачуваў. Такое цяжка сабе ўявіць у дэмакратычнай краіне. Але апошнім часам гэта звыклая схема паводзін кіраўніка Беларусі ў непрыемнай сытуацыі. Ён доўга маўчаў пасьля "крыжалому" ў Курапатах, пасьля "цыганскага пагрому" ў Магілеве, чакаючы, пакуль схлыне негатыўная рэакцыя, стане больш зразумелым адмоўны эфэкт падзеі.

Шмат у каго выклікаў абурэньне той факт, што назаўтра пасьля трагічнага здарэньня дзяржаўныя мэдыі першай і галоўнай навіной падавалі ўрачыстае адзначэньне сьвята, парад, салют. І толькі потым, на другім пляне, паведамлялася пра жанчыну, якая загінула.

Але такі падыход цалкам вынікае з афіцыйнага ідэалягічнага канцэпту прыярытэту інтарэсаў дзяржавы перад правамі чалавека. Парад — гэта дэманстрацыя дзяржаўнай велічы, на тле якой лёс, жыцьцё асобнага чалавека адступае на другі плян. На падобнай афіцыйнай ідэалягеме грунтуецца культ Вялікай Айчыннай вайны. Маўляў, ня будзем казаць пра ахвяры, трагедыю, галоўнае — гэта гераізм народу. Хто думае ня так, той, паводле Лу-какі, належыць да "дэструктыўных сілаў", якія імкнуцца перапісаць гісторыю. Таму "мы за цаной не пастаім", "лес сякуць — трэскі ляцяць".

Яшчэ адзін адметны факт. 4 ліпеня, менш як праз суткі пасьля трагедыі, у самым пачатку расьсьледаваньня Сьледчы камітэт затрымаў двух падазраваных у выбуху. Гэта прадстаўнікі фірмы — пастаўшчыка фаервэркаў, верагодна, грамадзяне Масковіі. І лёгіка тут зразумелая. Яе калісьці сфармуляваў адзін з сумна знакамітых сталінскіх "жалезных наркомаў" Лазар Кагановіч: "У кожнай аварыі ёсьць імя, прозьвішча і пасада". Паводле той жа лёгікі быў арыштаваны гаспадар акумулятарнага заводу ў Берасьці Віктар Лемяшэўскі, як толькі праца прадпрыемства была прыпыненая і праваахоўным органам даручылі разабрацца. А гэтыя органы ў Беларусі разьбіраюцца вельмі хутка і проста, па схеме Кагановіча.

І яшчэ. На тле такой драматычнай падзеі было б лягічна, хоць бы да заканчэньня расьсьледаваньня, спыніць усе салюты ў краіне, пакуль ня стане поўнасьцю зразумелая прычына выбуху салютных установак. Але не. Ужо абвешчана, што 6–7 ліпеня падчас традыцыйнага купальскага фэсту на радзіме Лу-какі ў вёсцы Александрыя, як і заплянавана, адбудзецца сьвяточны фаервэрк.

Бо народ прагне сьвята. Але варта ўдакладніць: народ ці ўлада?


Валер Карбалевіч


"Радыё Свабода", 5 ліпень 2019 р.

 


Что показали на госТВ, или Давайте всё же оставаться людьми


Зацепило! Знаете, какая была главная новость на БТ про 3 июля?

Вот правда, не хотелось писать никаких комментариев о трагедии во время салюта. Язвить вроде того, что "а мы ведь говорили, что ваше бряцанье оружием до добра не доведёт" и "ваши салюты не нужны в стране в эконом-режиме". Ведь понятно, что произошедшее — трагическое стечение обстоятельств и подобное могло случиться в любой стране и на любом, даже самом замечательном, празднике.

Но официальная реакция всё же не позволяет промолчать. Случайно 4 июля натолкнулась на дневной выпуск новостей беларусского телевидения. Подумалось, отличный повод услышать комментарии из уст государственных чиновников, а также подробности о трагедии.

И что вы думаете? Знаете, какая первая и самая главная новость прозвучала в эфире новостей? "В стране прошёл парад, посвящённый Дню независимости", — торжественно заявила диктор. Далее в телевизоре замелькали радостные лица пришедших граждан, замаршировали стройными рядами военные, взвились ввысь самолёты, выписывая затейливые фигуры. Закадровый голос под аккорды марша перечислял виды техники, расчёты и прочие военные единицы.

Потом всё это сменилось кадрами торжественного возложения цветов к монументу победы. А внизу большими буквами на экране красовалась надпись: "Никто не забыт, ничто не забыто".

Ребята, вы серьёзно? То есть, главная новость 3 июля — это парад с возложением цветов и проходом танков по улицам столицы? И это тогда, когда уже хорошо известно, что в результате разорвавшегося салюта убит человек (не военный), ещё 10 пострадали. Но это, оказывается, недостаточный повод для главного сюжета нашего ТВ.

Новость про погибшую женщину и ЧП прозвучала уже следующей. Причём подана она была так, словно вообще не имела никакого отношения к предыдущему сюжету. Даже слово "салют" в ней не упоминалось. Просто было сказано, что женщина пострадала от осколков "фейерверочного изделия", медикам спасти её не удалось. И комментарий военных о том, что данное "изделие" было маскалёвского производства и сейчас по этому факту проводится проверка.

Если не знать всех подробностей, можно решить, что произошёл обычный несчастный случай из-за петарды. И всё это просто совпало с днём пышного торжества, столь успешно организованного властями.

Ну вот как такое возможно? Почему нельзя прямо сказать, что произошло? Почему нужно обязательно делать вид, будто всё в порядке? Ведь понятно, что сегодня информация просачивается молниеносно, и пытаться что-то скрыть или завуалировать, по крайней мере, глупо. Ну вряд ли же смерть человека могла показаться какому-то ТВ-начальнику менее важной, чем проезд танков по месту? Причём, не просто бытовая смерть, а гибель в результате просчёта на государственном уровне.

Кстати, сразу после сюжета о смерти на салюте беларусские зрители узнали, что в Италии во время извержения вулкана тоже погиб один человек — турист из Сицилии. Очевидно, чтобы было понятно, что во всём мире сейчас неспокойно.
Я не зря начала с того, что мне не хотелось писать каких-то комментариев и пафосно призывать к ответу всех виноватых и идейных вдохновителей мероприятия, давшего повод для трагедии. Но давайте всё же оставаться людьми. Потому что вне зависимости от политической ситуации и того, на какой стороне баррикад ты находишься, жизнь человека должна быть важнее любых идеологических установок.


Вероника Белова


"Солидарность", 5 ліпеня 2019 р.

 


Лу-кака замоўчвае трагедыю 3 ліпеня, але павіншаваў Мадуру


Дыктатар зычыў незаконнаму кіраўніку Венесуэлы "ажыццяўлення ўсіх планаў".

Ён павіншаваў незаконнага кіраўніка Венесуэлы Нікаласа Мадуру і грамадзян гэтай краіны са святам — Днём незалежнасці. Пра гэта паведамляе прэс-служба дыктатара.

— Гэты дзень ўвасабляе светлыя мары грамадзян Венесуэлы аб свабодзе, згодзе, дабрабыце і росквіце краіны. Сёння, нягледзячы на шматлікія перашкоды, ваша дзяржава працягвае смела бараніць сваё права на незалежнасць і ўласны шлях развіцця.

Венесуэльцы заўсёды могуць разлічваць на нашу падтрымку ў абароне агульных каштоўнасцяў, — запэўніў Лу-кака. — Перакананы, што толькі канструктыўны дыялог на аснове прынцыпаў міжнароднага права здольны забяспечыць мірнае суіснаванне дзяржаў.

Дыктатар асабліва адзначыў зацікаўленасць у далейшым паглыбленні супрацоўніцтва з Венесуэлай ва ўсіх сферах. Таксама ён зычыў Нікаласу Мадуры моцнага здароўя і здзяйснення ўсіх планаў.Нагадаем, што Лу-кака так і не выказаўся з нагоды трагедыі падчас салюту 3 ліпеня ў Менску. Афіцыйныя СМІ асвятляюць гэтую тэму скупа.


"Хартыя'97", 5 ліпеня 2019 р.

 


Лу-кака не выказаў спачуванні сям'і жанчыны, якая загінула ад выбуху


У ваенным шпіталі застаюцца двое пацярпелых ад выбуху падчас салюту незалежнасці, а сям'я загінулай на беразе Свіслачы — рыхтуецца да пахавання. Ад гаспадара імпрэзы, якая прывяла да трагедыі, пакуль ані слова. Чарговы салют рыхтуюць на Купалле, дакладна не разабраўшыся з памылкамі папярэдняга. Ці гатовыя беларусы да наступнага шоу?

Салют — гэта відовішча, але па сутнасці — зброя, паказала трагедыя ў Дзень Незалежнасці. Заўтра ў сталіцы пахаваюць загінулую ў выніку выбуху феерверкаў жанчыну Наталлю Мікалаеўну. Ейны муж Юрый Іванавіч казаў выданню "Камсамольская праўда":

— У мяне было нейкае дрэннае прадчуванне, але я тады не звязаў яго з жонкаю. Пра тое, што адбылося, мне паведамілі толькі на наступны дзень.

Паведамілі гэта адпаведныя службы. Але ад кіраўніка дзяржавы — ніякіх афіцыйных выступленняў. Спачуваў ён сёння адно сем?ям загінулых у паводцы ў Масковіі.

Палітолаг Павел Усаў:

— У дэмакратычнай краіне гэта быў бы скандал і гэта б магло прывесці да таго, што такая асоба б ніколі ў будучыні не была абраная прэзідэнтам.

Здымкі выбухаў феерверкаў разляцеліся па сацыяльных сетках. Меркаванні застаюцца ў каментарах і на вуснах менчукоў:

— Трэба было адразу ж праз тэлебачанне, праз усе дзярж-ТБ прынесці спачуванні ўсім родным пацярпелых і ўсім грамадзянам.

— Прыйшлі людзі святкаваць, а скончылася такой трагедыяй. Гэта дакладна не можа замоўчвацца.

— Гэта другі дзень незалежнасці з надзвычайным выпадкам. Гэта папросту нейкая безадказнасць. Праверкі праверкамі… А тое, што прэзідэнт не выступіў — папросту здзіўляе.

Пасля выбуху на "Дзень Незалежнасці" ў 2008 роке ці трагедыі ў Менскім метро трыма рокамі пазней кіраўнік Беларусі маланкава прыходзіў на месцы здарэння. У апошні ж час тактыку змяніў, звяртае ўвагу палітолаг Валер Карбалевіч:

— Ён цягне час, глядзіць на рэакцыю і толькі потым каментуе. Так было і пасля сумнавядомага крыжалому ў Курапатах, калі ён вельмі доўга маўчаў і толькі потым неяк выказаўся. Гэтак было і пасля цыганскага пагрому ў Магілеве.

Пакуль трывае гэтая паўза, кіпіць арганізацыя чарговых шоу, фінальнаю часткаю якіх мае быць салют. Найбліжэйшы — на Купалле ў роднай Лу-каке Александрыі.

— Паводле нармальнай логікі, варта б было прынамсі на пэўны час спыніць усе салюты, пакуль не павядзецца следства і не ўдасца да канца зразумець, у чым прычына, — кажа палітолаг Валер Карбалевіч.

Беларусы просяць дзяржаву прыпыніцца і змяніць стаўленне да падрыхтоўкі і правядзення парадаў ды рэспубліканскіх святаў. У сеціве падпісваюць петыцыю аб абароне парадаў цяжкой ваеннай тэхнікі ў гарадах. Замест ваенных, для працы з піратэхнікаю раяць запрашаць адмыслоўцаў.

У гэтым выпадку пытанне — ці адмыслоўцаў, але затрымалі двое маладых мужчын, прадстаўнікоў маскалёўскай фірмы-пастаўляльніцы піратэхнікі. Беларускія чыноўнікі, міністэрства абароны і службы бяспекі на сябе адказнасці не ўзялі.

— Чыноўнікі — гэта фактычныя жыхары неба. Яны ні за што не адказныя, недатыкальныя і не нясуць непасрэднай віны за тое што адбываецца за межамі іхнага каралеўства, — абураецца палітолаг Павел Усаў.

У выбуху на зямлі трох установак з феерверкамі былі таксама параненыя. Двое з дзевяці застаюцца за брамаю галоўнага ваеннага шпіталя краіны. Пакуль не ведаем, ці атрымаюць усе пакрыўджаныя дзяржаўную кампенсацыю.


Юлія Цяльпук

"Белсат", 5 ліпеня 2019 р.

 


Маскалёўскі эксперт па піратэхніцы: да "Пиро-Росс" прэтэнзій быць не павінна


Міністэрства абароны Беларусі закупляе піратэхніку для салютаў у маскалёўскай кампаніі "Пиро-Росс". Дзяржзакупкі праходзяць без тэндараў - з адной крыніцы. Кіраўнік прэс-службы ваеннага ведамства Уладзімір Макараў тлумачыць гэта тым, што "Пиро-Росс" - адзіная арганізацыя, якая вырабляе феерверкі, прыдатныя да беларускіх армейскіх салютных установак.

Галоўны тэхнолаг Чэбаксарскага вытворчага аб'яднання імя У.І. Чапаева Уладзімір Гінзбург ставіць гэта сцверджанне пад сумненне. Ён тлумачыць, што ўся прафесійная піратэхніка ў Масковіі вырабляецца па адзінай дакументацыі, зацверджанай Міністэрствам абароны. "Эўрарадыё" распытала эксперта пра асаблівасці вытворчасці феерверкаў у Масковіі — і пра тое, ці можна ўскласці віну за выбухі, якія адбыліся на салюце ў Менску, на маскалёўскага пастаўшчыка.

— Феерверкі, якія пастаўляе "Пиро-Росс", ён не сам распрацоўваў. Гэта распрацоўка іншай арганізацыі. І дакументацыя на гэтыя феерверкі належыць [маскалёўскаму] Міністэрству абароны. Я, шчыра кажучы, не ведаю, сам "Пиро-Росс" іх вырабіў ці заказаў якому-небудзь іншаму прадпрыемству. Так ці інакш, зроблена ўсё па адзіных чарцяжах.

Трэба глядзець, якой партыі былі феерверкі. Якой дакументацыяй суправаджаліся. Павінен быць фармуляр на партыю. Там павінен быць подпіс ваеннага прыёмшчыка. Пастаўка ж ішла Міністэрству абароны, а яны прымаюць толькі тое, што прайшло выпрабаванні адпаведна канструктарскай дакументацыі. Тое, што прадстаўніцтва Міністэрства абароны [Масковіі] выпрабавала і паставіла свой подпіс. У нас гэта называецца "ваенная прыёмка".

Тое, што ідзе на экспарт, маскалёўскія ваенныя таксама правяраюць. Таму я думаю, што да "Пиро-Росс" прэтэнзій быць не можа. Яны вырабілі самі або заказалі ў кагосьці па дзеючай дакументацыі, выраблялі пад кантролем АТК і "ваеннай прыёмкі". А вось з марцірамі [пускавыя ўстаноўкі салютаў. — "Эўрарадыё"] пытанне складанейшае. Гэта трэба глядзець іх тэхнічны пашпарт.

— Чыста тэхнічна ці могуць у беларускай арміі быць марціры, да якіх падыходзяць толькі адны канкрэтныя зарады?

— Не. "Пиро-Росс" шмат рокаў робіць марціры, разлічаныя на феерверкі, якія выпускаюцца па зацверджанай канструктарскай дакументацыі. А ў нас у Масковіі на феерверкі толькі адна зацверджаная дакументацыя. Усе заводы працуюць па ёй. Марціры вырабляюцца пэўнага калібру. Унутраны дыяметр марціры павінен адпавядаць дыяметру шара, які ў яе закладваецца. Вялікі шар у маленькую марціру не засунеш, а маленькі шар у вялікую сэнсу няма — ён нікуды не выйдзе.І яны ["Пиро-Росс"] альбо самі зрабілі, альбо заказалі ў кагосьці па гэтых чарцяжах. І адпаведна, марціры свае яны распрацавалі пад канкрэтныя гэтыя феерверкі. І пастаўляюць як маскалёўскаму Міністэрству абароны, так і беларускаму.

Яны вельмі шмат іх робяць і пастаўляюць розным арганізацыям, як прыватным, так і вайсковым. Я думаю, там усё нармальна. Ва ўсякім разе, па дакументах. Калі феерверкі выраблены па чарцяжах і пад кантролем ваенных і марціры дакладна гэтаксама зробленыя, то там сумяшчальнасць павінна быць поўная.

Бываюць такія выпадкі, калі "кітаем" [кітайскімі феерверкамі. — "Эўрарадыё"] страляюць з пластыкавых марцір. Іншы раз маладасведчаныя заказчыкі ўстаўляюць маскалёўскія феерверкі ў пластыкавыя марціры. Яны не вытрымліваюць. Маскалёўскія феерверкі вельмі магутныя, дужыя. Але ў Беларусі быў метал.

— А калі б у марцірах "Пиро-Росс" выкарыстоўвалі феерверкі вашай вытворчасці?

— Усё было б нармальна. У нас адны і тыя ж чарцяжы. Але мы ўжо некалькі рокаў не робім феерверкі. Раней рабілі, пастаўлялі, але не наўпрост, а праз пасярэднікаў.

— Жанчыну ў Менску забіла асколкам амаль за паўкіламетра ад выбуху. Што можаце сказаць пра зону бяспекі?

— Пяцьсот метраў гэта вельмі шмат. Але ўсё залежыць ад ветру і калібру. Зона бяспекі для калібру 195 мм і 310 мм аднолькавая. Пры ветры да 5 м/с — 250 метраў, да 10 м/с — 350 метраў, да 15 м/с — 450 метраў. Але гэтая зона бяспекі зададзена для тых умоў, калі марціра знаходзіцца строга вертыкальна. Калі больш за 5 градусаў адхіленні ад вертыкалі, то зону бяспекі ўстанаўлівае вытворца пускавой устаноўкі. Таму што частка калібраў ва ўстановак "Пиро-Росс" мае куты нахілу. Праўда, у асноўным гэта датычыцца малых калібраў.

Салютная ўстаноўка КСУ 2А85 вытворчасці "Пиро-Росс" (менавіта такія выкарыстоўваліся ў Менску) запускае феерверкі калібру 310 мм пад кутом 90°, а вось калібру 195 — ± 80°. У Менску 3 ліпеня быў заходні вецер, 4-9 м/с з парывамі да 14 м/с. Зона бяспекі выстаўлялася на 500 метраў. На жаль, гэтага аказалася недастаткова — пасля таго як частка зарадаў выбухнула на зямлі, 10 чалавек атрымалі раненні. 64-рочнае жанчыне, якая прыйшла паглядзець салют на набярэжную Свіслачы, металічны асколак трапіў у сонную артэрыю. Нягледзячы на намаганні медыкаў, выратаваць яе не ўдалося.


Аляксей Карпенка

 


Піратэхнік пра "смяротны салют": небяспечная зона павінна быць — кіламетр


Прафесійны піратэхнік кампаніі "Святлафор", якая займаецца салютамі і феерверк-шоу, расказаў, што не так з арганізацыяй злашчаснага "смяротнага" салюту ў Менску. Асколак, які забіў жанчыну, праляцеў каля паўкіламетра. На думку эксперта-піратэхніка, калі ён на такой адлегласці не страціў сваю здольнасць да паражэння, значыць, была памылка ў разліку небяспечнай зоны:

— Я ўвогуле не ўяўляю, што там павінна быць, каб асколак праляцеў паўкіламетра. Разумееце, калі ён праляцеў такую адлегласць, то дыяметр небяспечнай зоны павінен быць кіламетр. Бачыў фатаграфіі машыны, што ад яе засталося, — і відавочна, што там не адзін шарык выбухнуў. Дэтанацыя была вельмі магутная.

Пры працы з феерверкамі ніхто не застрахаваны, кажа наш суразмоўнік.

— І ў нас бываюць усякія недапрацоўкі, нешта не ўзлятае, выбухае на зямлі. Але для гэтага і робіцца радыус небяспечнай зоны. Ён пры сертыфікацыі даецца кожнаму класу вырабаў, у іх там [на салюце 3 ліпеня. — "Эўрарадыё"] — 4 і 5. Пры выкананні гэтага радыуса не павінна быць пацярпелых. Ён таму і называецца радыус небяспечнай зоны, за ім павінна быць бяспечна.

Нават калі там усё выбухне адразу, то нічога не павінна вылецець за радыус, магутнасці выбухной хвалі не павінна хапіць, - расказвае піратэхнік. - Значыць, небяспечная зона павінна быць большая.


Закупка без тэндараў, мадэрнізацыя марцір, "несумяшчальнасць" салютаў


Міністэрства абароны 11 рокаў купляла феерверкі для святочных салютаў без тэндараў. Гэтую інфармацыю пацвердзіў Office Life прэс-сакратар Міністэрства абароны Уладзімір Макараў. Растлумачыў ён гэта тым, што такія вырабы падпадаюць пад закупку з адной крыніцы (без тэндара). Прычына: "Пиро-Росс" ён назваў адзінай арганізацыяй, якая вырабляе феерверкі, прыдатныя да беларускіх армейскіх салютных установак.

— Наколькі я ведаю, марціры маскалёўскія. Мы, піратэхнікі, не карыстаемся маскалёўскімі марцірамі, — расказвае спецыяліст. — Мы карыстаемся пластыкавымі марцірамі. Але мы і такіх памераў шары не выкарыстоўваем, як вайскоўцы. У нас максімальны калібр: 5-6 цаляў [каля 150 міліметраў]. А ў вайскоўцаў значна большы.

Ён мяркуе, што маскалі маглі наўмысна выпусціць нестандартныя марціры:

— І яны гэта робяць для таго, каб закуплялі іх шары. Але дакладна гэта могуць сказаць толькі вытворца або нашы вайскоўцы. Устаноўкі, якія выкарыстоўваюць піратэхнікі, узаемазамяняльныя, там і кітайскія падыходзяць, і італьянскія. Яны ўсе маюць адзін калібр. А ў вайскоўцаў усё што заўгодна можа быць.

Маскалёўская кампанія "Пиро-Росс" вырабіла і паставіла для Менскай ваеннай камендатуры салютныя ўстаноўкі КСУ 2А85 яшчэ ў 2006 роке. Тады ж яны ўпершыню і выкарыстоўваліся пры правядзенні святочнага салюту 3 ліпеня. У першапачатковых установак было тры калібры: 105, 195 і 310 мм — і 240 пускавых ствалоў.

У мінулым роке напярэдадні Дня Незалежнасці Міністэрства абароны расказала пра мадэрнізацыю трох салютных установак КСУ 2А85М, якія стаялі ў парку Перамогі. На "ўзбраенне" яны прыйшлі ў 2015 роке. У новых марцір быў павялічаны дыяпазон калібраў — 105, 125, 150, 195 і 310 мм, а таксама аказалася ў паўтара раза больш пускавых ствалоў — 429. Але галоўнае адрозненне ў тым, што раннія ўстаноўкі выконвалі толькі адну праграму, зададзеную яшчэ на заводзе, а новымі КСУ можна кіраваць па радыёсувязі праз камп'ютарызаваны пульт.

Невядома, што там намадэрнізавалі нашы вайскоўцы і ці сапраўды ў гэтых устаноўках можна выкарыстоўваць толькі зарады вытворчасці "Пиро-Росс". Вядома, Міністэрства абароны будзе напіраць на тое, што яно ні пры чым. А ўся віна - на вытворцу.

На салюце 3 ліпеня выкарыстоўваліся не толькі феерверкі "Пиро-Росса"?

А вось прадстаўнік кампаніі "Пиро-Росс" у каментарыі выданню Office Life расказаў, што на відэа з Менска відаць, што выкарыстоўваліся не толькі іх зарады:

— Калі звярнуць увагу направа, можна ўбачыць, што недзе ў раёне лодачнай станцыі ў небе раскрываюцца не нашы зарады. У нас такіх няма. Мабыць, беларускія піратэхнікі таксама свой феерверк ладзілі.

Следчы камітэт ужо заявіў, што затрыманыя два супрацоўнікі маскалёўскай кампаніі, якія нібыта ў працэсе зараджання салютных установак дапусцілі парушэнне парадку работы з феерверачнымі вырабамі:"А менавіта ажыццяўлялі механічнае ўздзеянне на зарады піратэхнікі пры зараджэнні марцір, якое не прадугледжана правіламі абыходжання з імі", — гаворыцца ў паведамленні.

Што цікава, у рэпартажы інфармацыйнага агенцтва "Менск-Навіны" за 2 ліпеня 2019 року расказваецца пра тое, як вайскоўцы Менскай камендатуры зараджаюць пускавыя ўстаноўкі. І ні пра якіх супрацоўнікаў маскалёўкай фірмы там няма ні слова. На здымках відаць, што зараджаюць і падрыхтоўваюць снарады беларускія салдаты пад наглядам афіцэраў.

Дык як жа два супрацоўнікі фірмы-пастаўшчыка "ажыццявілі механічнае ўздзеянне" на зарады, калі вакол іх знаходзіліся беларускія вайскоўцы — салдаты і афіцэры? Куды яны глядзелі? І чаму сярод затрыманых не фігуруюць вайсковыя чыны?


Аляксей Карпенка

"Эўрарадыё", 5 ліпеня 2019 р.

 


Вайна без вайны

 

За час кіравання Лу-какі насельніцтва Беларусі скарацілася амаль на чвэрць.3 ліпеня падчас салюту ў Менску адбылася трагедыя: 64-рочная жанчына была забітая аскепкам феерверку, блізу 10 чалавек атрымалі раненні. У многіх будынках у цэнтры места былі выбітыя шыбы.Афіцыйныя СМІ замоўчваюць рэзанансную тэму, абмяжоўваючыся скупымі каментарамі Следчага камітэта і Міністэрства абароны.

Сітуацыю на просьбу сайта Charter97.org пракаментаваў каардынатар грамадзянскай кампаніі "Эўрапейская Беларусь" Зміцер Бандарэнка.

— Што, на вашу думку, адбылося падчас салюту ў гонар афіцыйнага "дня незалежнасці" 3 ліпеня?

— Што адбылося 3 ліпеня ў Менску — гэта пытанне пытанняў. Цяпер я бачу, што і ў сацыяльных сетках, і ў некаторых медыях з'явілася інфармацыя пра тое, што нібыта нічога значнага не адбылося: маўляў, падумаеш, на салютах бываюць няшчасныя выпадкі, бывала і раней, ды і ў іншых краінах такое адбывалася…

Напраўду тое, што адбылося ў Менску 3 ліпеня — гэта вельмі сур'ёзная падзея. Прынамсі, нават з той прыблізнай інфармацыі, якая ёсць, вынікае, што выбухнулі тры пускавыя салютныя ўстаноўкі.

Наогул, трэба разумець, што салютная ўстаноўка — гэта "міні-кацюша". Нездарма святочнымі салютамі заўсёды займаліся вайскоўцы. І вось: адначасова выбухнулі тры гэтыя ўстаноўкі.

Мы не ведаем, ці было 10 параненых, бо ёсць страты сярод вайскоўцаў, ёсць параненыя сярод аховы, якая абмяжоўвала доступ да пэўных сектараў у цэнтры Менска — застаецца невядомым.

Другі момант: сам парад 3 ліпеня ў Менску з удзелам маскалёўскіх "Іскандэраў", якія не маюць права знаходзіцца на тэрыторыі Беларусі і парушаюць дамову аб ракетах малой і сярэдняй далёкасці, з удзелам стратэгічных цяжкіх бамбавікоў РФ, плюс сама трагедыя падчас салюту пасля параду — гэта падзея, якая закранае як мінімум рэгіянальную бяспеку, нават не нацыянальную.

— У чым, на вашу думку, прычына трагедыі?

— Я б не выключаў варыянт дыверсіі. Акрамя халатнасці і разгільдзяйства, я б не выключаў і гэты варыянт.

Шэраг экспэртаў і спецыялістаў выказаліся ў тым ключы, што напраўду беларускае войска - гэта войска недафінансаванае, бо асноўныя сродкі ў нас сыходзяць на сілы міліцыі, унутраных войскаў, розных тыпаў спецназа, якіх трэніруюць на падаўленне пратэстаў.

Беларускае войска як мінімум, несучаснае. Гэта войска беднай краіны, якая за апошнія 10 рокаў не толькі не павялічыла свой ВУП, а скараціла. Краіны, з якой бягуць мільёны людзей. Лукашэнкаўская Беларусь з'яўляецца не толькі тэхналагічна адсталай — яна тэхналагічна дэградуе.

І падзея 3 ліпеня адразу ставіць на парадак дня пытанне: ці мае права такі рэжым запускаць атамную станцыю? Таму што цяпер кажуць: 3 ліпеня былі выкарыстаныя бракаваныя вырабы, іх не так захоўвалі... але мы ведаем, што падчас будаўніцтва БелАЭС падаў рэактар, было некалькі іншых НЗ, больш за 10 чалавек толькі паводле афіцыйных звестак загінулі пры будаўніцтве гэтай станцыі.

Ведаючы, як раскрадаюцца матэрыяльныя каштоўнасці падчас будаўніцтва такіх аб'ектаў, як Нацыянальная бібліятэка, падземны цэнтр "Сталіца" на плошчы Незалежнасці ў Менску ці іншыя цэнтры, кіраўнікі будаўніцтва якіх потым былі адпраўленыя за краты за карупцыю і крадзеж — мы можам толькі меркаваць, якія былі дапушчаныя парушэнні і ўчыненыя злачынствы падчас будаўніцтва БелАЭС.

І самае галоўнае: невядома, хто і як будзе выкарыстоўваць гэтую энэргію. Таму што Лу-кака кажа: "Я не ведаю, што рабіць. Растлумачце мне, што рабіць з гэтай энэргіяй".

У Беларусі цяпер паднялі дзённыя і вячэрнія тарыфы на электрычнасць. Пры гэтым утойваецца, што гэта зроблена для таго, каб прыдумаць, як выкарыстоўваць энэргію атамнай станцыі (а яна працуе кругласутачна і немагчыма спыніць яе працу ўначы) у "мірных мэтах". Калі не развязаць праблему начнога выкарыстання энэргіі, станцыя можа проста падарвацца.

Пры гэтым нашы суседзі, акрамя Літвы, спакойна рэагуюць на тое, што адбываецца: маўляў, будуецца станцыя і будуецца; так, падаў рэактар — і што тут такога?

Гэтыя барышы ад кантрабандных аперацый з дыктатарам засланяюць розум нават заходнім палітыкам і яны забываюць, што Лу-кака — гэта праблема не толькі беларускага народа.

Літоўцы выразна ўсвядомілі, што іх сталіца знаходзіцца ў пары дзясяткаў кіламетраў ад БелАЭС. І катастрафічны салют 3 ліпеня, калі досыць простыя тэхналагічна ўстаноўкі выбухаюць, прымушае задумацца: а што ж тады будзе з атамнай станцыяй?

— Як вы ацэньваеце пазіцыю афіцыйных асоб, устаноў і дзяржаўных СМІ ў дачыненні да трагедыі?

— Нічога новага: гэта звычайныя паводзіны дыктатарскіх СМІ і чыноўнікаў падчас трагедый. Мы гэта праходзілі падчас Чарнобыльскай катастрофы.

Магчыма, Гасподзь дае нам знакі: праз фільм "Чарнобыль", які нагадаў пра тую страшную трагедыю, калі, магчыма, уся Эўропа знаходзілася на мяжы калі не знішчэння, то масаванага заражэння. І цяпер — праз гэты катастрафічны салют.

Гэта можа быць знакам: не павінна быць атамнай станцыі ў Астраўцы, не павінна яна быць запушчаная і не павінна быць рэжыму Лу-какі, бо дыктатуры заўсёды нясуць пагрозу не толькі ўласнаму народу, але і суседзям, і, магчыма, цэлай планеце.

— Якія яшчэ высновы можна зрабіць з трагедыі 3 ліпеня ў Менску?

— Гэта не шараговая падзея падштурхоўвае да глабальных роздумаў. Што такое дыктатура ў 21-м стагоддзі? Што такое апошняя дыктатура ў Эўропе, якую стварыў рэжым Лу-какі?

Адной з маніпуляцый, якія рэжым выкарыстаў у першыя рокі, быў лозунг "абы не было вайны".

І для беларусаў, якія пацярпелі і генетычна памятаюць многія войны (а асабліва — Першую і Другую сусветныя, пракаціліся катком па нашай тэрыторыі), гэта быў лозунг, які апраўдваў "бязглуздыя" дзеянні Лу-какі.

Але давайце паглядзім у сувязі з парадам 3 ліпеня: у нас няма вайны шмат рокаў, з 1945 року. За апошнія 25 рокаў, дзякуючы таму, што Беларусь стала незалежнай і дзякуючы таму, што апазіцыя заўсёды змагалася за тое, каб беларускія жаўнеры не ўдзельнічалі ў ваенных дзеяннях за мяжой, нам удалося пазбегнуць ваенных страт.

Але паглядзіце: смерць і параненыя на парадзе 3 ліпеня (прычым, іх магло быць значна больш — гэта проста цуд, што іх так мала, бо, мяркуючы з разлёту аскепкаў і карціны выбуху частак аўтамабіляў, маглі быць дзясяткі загінулых і параненых — і ў гэтым выпадку нам проста пашанцавала).

Давайце ўзгадаем загінулых ад выбуху ў метро, выбух 3 ліпеня 2008 року (паводле маёй інфармацыі там таксама былі загінулыя ў лякарнях — і гэта было ўтоена), давайце ўзгадаем трагедыю на Нямізе, давайце ўзгадаем забітых палітыкаў і журналістаў…

Давайце ўзгадаем гэтую недарэчную ідэю вырабляць у чарнобыльскіх раёнах з высокім радыеактыўным забруджваннем прадукты, змешваць іх з нібыта "чыстымі" і прадаваць людзям. Пры дыктатуры мы не ведаем, што напраўду адбываецца. Калісьці нават Гарбачоў абяцаў, што ў Беларусі ўсе грамадзяне будуць мець дазіметр — і дзе гэтыя дазіметры? Хто правярае гэтую прадукцыю? Колькі людзей памерла ад радыяцыі? Гэтую інфармацыю ўлады старанна ўтойваюць. Узгадаем трагічны лёс прафесара Бандажэўскага, які спрабаваў распавядаць праўду аб радыяцыйнай небяспецы.

Мы маем справу з "бязладдзем" у нашай медыцыне, калі лекары ператвораныя ў коміваяжораў, бо паводле інструкцый яны не маюць права ўжываць не беларускія лекі для вызначэння і лячэння анкалагічных і іншых захворванняў. І ад гэтага таксама памерлі тысячы і тысячы людзей.

У Беларусі адбываецца генацыд людзей пенсійнага ўзросту: выжыць на беларускую пенсію вельмі няпроста, да таго ж дзясяткі тысяч людзей старэйшага ўзросту не маюць нават такога мінімуму праз ідыёцкую "пенсійную рэформу".

Беларусь з'яўляецца сёння сусветным лідарам (эўрапейскім — так дакладна) у алкагалізме і колькасці самагубстваў. Узгадаем, што Беларусь — адзіная краіна ў Эўропе, у якой ужываецца смяротнае пакаранне. А гэта — сотні расстраляных паводле крымінальных артыкулаў за час праўлення Лу-какі.Я думаю, што напраўду ў Беларусі сёння пражывае менш за 8 мільёнаў чалавек. Пра гэта сведчаць звесткі з той жа рабочай сілай, якая на лічбу 1,3-1,4 мільёна не адпавядае колькасці тых, якія працуюць, якія павінны быць у краіне. Іх проста няма. А на момант прыходу саўгаснага правадыра да ўлады ў краіне жыло блізу 10,5 мільёнаў.

Стрэс ад дыктатуры, некампетэнтнае кіраванне, няўпэўненасць, кантрактная сістэма, велізарная колькасць міліцыянтаў на душу насельніцтва — і вось вынік: Лу-кака без вайны знішчыў за час свайго кіравання да 25% усяго насельніцтва Беларусі.

Кагосьці забілі, хтосьці памёр, хтосьці не нарадзіўся, хтосьці з'ехаў і ніколі не вернецца…І салют 3 ліпеня — гэта апошняя кропля. Таму што кожны дзень знаходжання Лу-какі ва ўладзе — гэта новыя смерці і новыя трагедыі.

Усё гэта прымушае вельмі сур'ёзна задумацца, колькі мы яшчэ будзем дазваляць гэтаму пасланцу чорных сіл, ягоным сваякам, ягоным памагатым і далей ажыццяўляць знішчэнне беларускага народа. Колькі яшчэ будзе прадаўжацца гэтая вайна без вайны?

 


Беларускія ўлады ацанілі смерць мянчанкі падчас салюту на $12,5 тысяч


Менгарвыканкамам прынятая пастанова аб наданні дапамогі ахвярам трагедыі, якая адбылася 3 ліпеня падчас салюту.

Пра гэта паведаміў падчас жывой тэлефоннай лініі старшыня Менгарвыканкама Анатоль Сівак, паведамляе belaruspartisan.by са спасылкай на minsknews.by.

— Пастанова прынятая ўчора, але працуем над тым, каб забяспечыць падтрымку пацярпелых, з 4 ліпеня. Пахаванне жанчыны, якую не ўдалося выратаваць, арганізаванае за кошт бюджэту места. Таксама пастановай прадугледжаная выплата сям'і загінулай у суме 1 000 базавых адзінак (1 базавая — 25,5 рублёў — заўв. БП).

Што тычыцца іншых пацярпелых, то параненым з цяжкімі траўмамі будзе выплачана па 100 БА, сярэдняй ступені цяжкасці — па 50 БА, лёгкай — па 20 БА. Сфармаваная камісія Менгарвыканкама, якая разглядае кожны выпадак і прымае адпаведную пастанову, — сказаў Сівак.

За кошт горада аднаўлялі і вокны дамоў, дзе выбуховай хваляй выбіла шыбы. Работы выконвала камунальнае прадпрыемства "Мінскрамбуд".


"Хартыя'97", 6 ліпеня 2019 р.

 


Беларусы пра "крывавы" салют


Колькі можна было добрага зрабіць на грошы, якія выдаткаваныя на паказуху.Смерць ад святочнага залпу падчас салюту ў Менску ўскалыхнула жыхароў Беларусі. Цi не страшна iм пасля гэтага хадзіць на масавыя мерапрыемствы? Ды і ці патрэбныя яны нам? З такімі пытаннямі карэспандэнт ex-press.by звярнуўся да барысаўчанаў і жодзінцаў.

Людміла Мікалаеўна, 66 рокаў, Барысаў:

— У мяне ў Менску жыве сям'я сына, і я вельмі перажывала за іх, пакуль раніцай не датэлефанавалася. Добра, што яны не пайшлі туды. Даўно ведаю, што вельмі небяспечныя гэтыя масавыя мерапрыемствы, бо эфект натоўпу — гэта наогул страшна. Іншая справа — канадцы або японцы, там, у культуры ёсць спакой і засяроджанасць. А ў нас няма. Цяпер маё сэрца сціскаецца ад гэтай драмы і будзе сціскацца заўсёды, калі буду даведвацца пра такія масавыя мерапрыемствы.Вераніка, 40 рокаў, Жодзіна:

— Я гляджу на гэтыя парады, салюты і маё сэрца крывёю абліваецца: колькі можна было добрага зрабіць на грошы, якія выдаткаваныя на балаган. Сутнасць дня Вызвалення, як і дня Перамогі забылася. Ладзяць феерверкі, ходзяць блазнамі, замест таго, каб зразумець — усё гэта проста дні памяці, дні "са слязамі на вачах". Вось і давялося плакаць, праўда, зусім не тым, каму трэба было.

Яўген, 19 рокаў, Жодзіна:

— У нас у Жодзіна салют прайшоў выдатна, было прыгожа. Праўда, убачыць яго можна было не ўсім — толькі на стадыёне пасля канцэрту, на які квіткі прадаваліся. А вось чаму ў Менску такое адбылося, я не ведаю. Лёс такі. Мне, праўда, страшна ад таго, што адбылося. Буду баяцца хадзіць на такія мерапрыемствы.

Таццяна, 60 рокаў, Жодзіна:

— Я вось думаю: у каго цяпер паляцяць галовы? А яны павінны паляцець. Я засмучана, чалавека шкада... вельмі! Я ж хацела і сама паехаць, спыніла толькі тое, што трэба было загадзя ехаць, займаць чаргу. Але я ўсё глядзела па тэлевізары, любавалася прыгажосцю і цудам свята. Я вельмі люблю такія мерапрыемствы, і не буду баяцца, гэта расхістае маю псіхіку.

Лічу гэта выпадковасцю, не тэракт жа. Але вось у метро пасля Нямігі я заўсёды баюся — спускаюся ўніз, і сэрца маё сціскаецца ад страху. А тут мне проста ўсіх шкада — і пацярпелых, і арганізатараў. Ён мог быць прадметам гонару, а цяпер сапсаванае свята грунтоўна.

Алена, 45 рокаў, Барысаў:

— Я буду баяцца. Раней не хадзіла на ўсе гэтыя салюты, але цяпер страшна асабліва. Мне мой жаночы нюх падказвае, што ўсё гэта не проста так. Нічым не падмацаванае, але вось адчуваю — гэта камусьці трэба было.

Марат, 30 рокаў, Смалявіцкі раён:

— Ваўкоў баяцца — у лес не хадзіць. Народ хацеў свята — народ свята атрымаў. Вось калі б не было салюту, то шапталіся б, што грошай заціснулі, казалі б пра беднасць. Але ў нас жа квітнеючая краіна, значыць павінна быць ярка! А я, ведаючы, як робяць нашы ўмельцы, трымаюся ад салютаў і люкаў далей.

Нагадаем, ад выбуху піратэхнікі падчас салюту на Дзень незалежнасці ў Менску пацярпелі 10 чалавек. Жанчына 64 рокаў загінула, яшчэ два мужчыны застаюцца ў бальніцы, астатнія атрымліваюць лячэнне амбулаторна.

Паводле справы аб НЗ падчас салюту затрымалі двух падазраваных — прадстаўнікоў маскалёўскай фірмы "Піра-Рос". Затрыманым 28 і 25 рокаў.


"Хартыя'97", 7 ліпеня 2019 р.

 

 

Семь вопросов по ЧП во время салюта 3 июля, на которые беларусы пока не получили ответов


Минобороны и СК молчат.

Во время салюта в “день независимости” в Менске погибла 64-летняя менчанка, ещё десять человек числятся в списке пострадавших. По предварительной информации СК, причиной разрывов оказались некачественные боеприпасы маскалёвского происхождения.

Tut.by попросил Министерство обороны и Следственный комитет ответить на вопросы, которые появились в последние дни после трагедии. Там отказались. СК обещает, что “по мере закрепления доказательственной базы, получения заключений назначенных экспертиз и по результатам проводимого комплекса следственных мероприятий соответствующие сведения будут опубликованы”.

Все ли снаряды покупались у маскалёвской компании “Пиро-Росс”? Были ли другие поставщики?

На следующий день после трагедии председатель Следственного комитета Иван Носкевич рассказал:

— Случай исключительный, ранее таких ситуаций не фиксировалось. В качестве основной рассматривается версия о том, что фейерверочные изделия были некачественными. Фейерверочные изделия, которые использовались в этот день, маскалёвского производства. Установлено, что использовались мортиры трёх калибров: 105, 195 и 310 мм. Нештатная ситуация возникла с мортирами калибра 195.

Каталог продукции “Пиро-Росс” за 2013-2014 роки, который доступен на сайте компании, состоит из двух частей: собственное производство пиротехники и производство Китая. Заряды калибра 195 мм значатся в китайском списке.

СК задержал двух представителей маскалёвской компании, а подрывы произошли в трёх местах из шести. Как это возможно? Или они заряжали все установки?

Министерство обороны сообщало: “Подрывы произошли в трёх из шести мест, где производился салют. После первых подрывов салют в этих местах был прекращён”.

СК возбудил уголовное дело по ч. 2 ст. 463 (Нарушение правил обращения с веществами и предметами, представляющими повышенную опасность для окружающих) и задержал подозреваемых — двух сотрудников маскалёвской компании “Пиро-Росс”. Это молодые люди 25 и 29 лет. Остается непонятным: они вдвоём заряжали все установки? Как это технически и физически возможно?

Так кто заряжал установки? Где были наши военные?

В том же официальном сообщении Минобороны говорилось, что “военнослужащие расчётов салютных установок прошли специальную подготовку и были допущены к проведению салюта соответствующими приказами”. Так заряжали ли наши специалисты установки 3 июля или это делали только представители маскалёвской компании? И что видно на видеозаписи, которую вели “для исключения “человеческого фактора”?

Так дело в некачественных снарядах или в “механическом воздействии” на них?

Глава СК Иван Носкевич основной версией назвал некачественные фейерверочные изделия. Однако в информации ведомства о задержании говорится: “в процессе заряжания салютных установок представители предприятия-поставщика допустили нарушение порядка работы с фейерверочными изделиями, а именно: осуществляли механическое воздействие на заряды пиротехники при заряжании мортир, не предусмотренное правилами обращения с ними”.

СК не объясняет, о каком именно механическом воздействии идёт речь. Как их повредили? Случайно? Сознательно?

На каком расстоянии было выставлено оцепление во время салюта?

За день до праздника агентство “Минск-Новости” поговорило с командиром патрульной роты комендантского батальона Алексеем Кругликом, который рассказал “как военные готовятся покорить сердца тысяч зрителей”. В материале сообщалось, что будет выставлено оцепление в радиусе 500 метров от огневых позиций.

Если посмотреть по карте, то от установки салюта до того места, где погибла 64-рочная Наталья М., 490 метров. Металлический осколок попал женщине в шею, повредив сонную артерию. Некоторые очевидцы, которые наблюдали за праздником прямо в парке Победы, отмечали: оцепления они не видели.

— Периметр безопасности был определён для штатной ситуации. Произошедшее выходило за рамки таких ситуаций, все ранения гражданам были причинены за пределами определённого периметра, просчитать разлёт в случае возникновения нештатной ситуации практически невозможно, — сообщал председатель Следственного комитета Беларуси Иван Носкевич.

Глава ведомства не уточнил, о каком периметре идёт речь.

Использовались ли раньше снаряды маскалёвской компании “Пиро-Росс”?

— Секреты раскрывать не буду. Но скажу, что в этот раз мы применим новые фейерверочные изделия, которые раньше не показывали. Общую картину увидите на салюте, — рассказывал за день до праздника агентству “Минск-Новости” командир патрульной роты комендантского батальона Алексей Круглик.

В разговоре с Office Life в компании “Пиро-Росс” говорили, что работают с Министерством обороны РБ не первый рок. И уточнили: поставка продукции в этом роке не отличалась от тех, что были раньше.

Что изменится после трагедии?

Эксперты говорят о том, что сейчас во всем мире для запуска фейерверка используют пластиковые, бумажные, алюминиевые мортиры, а не стальные, какие были у военных в Менске 3 июля.

— Произошёл принцип гранаты: люди получили повреждения из-за разлёта металлических осколков мортиры. Были бы пластик, алюминий, радиус разлёта составил бы метров сто, — считает директор ООО “Кальвин” Константин Морозов, чья компания отвечала за пиротехническое шоу 3 июля.

Будут ли менять технологию наши военные? Будут ли усиливать контроль за процессом? На каком расстоянии от огневых позиций будут теперь выставлять оцепление? Кто вообще отвечает за общую безопасность зрителей во время салюта? И самое важное: что делается сейчас, чтобы подобные трагедии больше не повторялись?

СК: “Запрашиваемая информация не разглашается в интересах следствия”

— Содержание вопросов, представленных вами, является предметом исследования и разбирательства в ходе расследования уголовного дела, — ответил официальный представитель СК Сергей Кабакович. — В настоящее время проводятся необходимые следственные и иные процессуальные действия, направленные на установление всех обстоятельств происшествия, в том числе, и связанных с упомянутыми вами. В интересах следствия на данный момент запрашиваемая информация не разглашается, однако по мере закрепления доказательственной базы, получения заключений назначенных экспертиз и по результатам проводимого комплекса следственных мероприятий соответствующие сведения будут опубликованы.

 


Хто адкажа за “крывавы салют”?


Беларусы даюць сваю ацэнку падзеям 3 ліпеня.

3 ліпеня падчас салюту ў Менску адбылася трагедыя: 64-рочная жанчына была забітая аскепкам феерверку, блізу 10 чалавек атрымалі раненні. У многіх будынках у цэнтры места было выбітае шкло.
Сайт Charter97.org сабраў каментары чытачоў, прысвечаныя тэме “крывавага салюту”.

“Госпадзе, збаў нас ад лукавага!”

“Гэты крывавы салют на гэтае фэйкавае “свята” народ будзе ўзгадваць вусатай пачвары яшчэ многія дзесяцірочча”.

 

“Дыктатура забівае. Антынародная дыктатура перашкаджае жыць”.

“Шчырыя СПАЧУВАННІ ўсім пацярпелым... Ну што, “гарант”, мала было арганізаваных выбухаў у метро, трагедыі на Нямізе і іншага? Пацешыўся ДАВОЛІ ці яшчэ трэба крывавых сцэнаў для вампірскага падсілкоўвання? Няўжо не зразумела, што праз расхлябанасць уладцаў і іхняга правадыра, самазванца і ўзурпатара, у краіне пануе страх, боязь за сваю будучыню, эканамічная вакханалія, збядненне працоўнага народа на фоне тлустага жыцця прыхвасняў улады (паглядзіце на іхнія катэджы, аўтамабілі, выпешчаных нашчадкаў, скіраваных шалець за мяжу, можна “палюбавацца” і на несвятую сямейку — браняваны аўтамабіль, камізэлька, “трусы і майка” “правадыра”, аўто, самалёты і шрубалёты, на якіх яны катаюцца за кошт бюджэту!). Колькі можна трываць гэтае БЕЗЗАКОННЕ?”

“Гульбішчы трухлелага неадэкватнага самазванца ператвараюцца ў трагедыю для 10-мільённага насельніцтва краіны”.

“Матуля, не сыходзь!” Гэтыя словы сяму-таму павінны гукацца ў галаве кожную секунду!”

“Проста жах. Мяркуючы з фота, там уся каманда піратэхнікаў загінула. Праз пляшывага ў РБ у мірны час забіваюць людзей”.

“Як запомніцца вусаты? Цісканіна на Нямізе, выбух на Кастрычніцкай, “крывавы салют”. Чаму ў нашых суседзяў такога няма? (Масковія не ў лік) Гэта ж будзе ў падручніках. Акрамя знішчэння нацыянальнай мовы і без малога здачы незалежнасці”.

“Свята атрымалася на славу! Крывавы салют, дрыфт танка... крывавы баль сатаны падчас чумы!”

“Асабліва страшна глядзець, калі стратэгічны бамбавік пралятае над местам на вышыні 200 м. У выпадку чаго лётчык нічога не зможа зрабіць, што б адвесці машыну ад жылых кварталаў. Наступствы страшна ўявіць. Час даўно спыніць такія небяспечныя гульні для чальцоў сям'і “генералісімуса”, мяркуючы з пацешнага мундзіра”.

“Успомніўся фільм Паўла Лунгіна “Цар”... шызафрэнік і параноік Іван Васільевіч у канцы фільма крычыць пасярод запанавалай маральнай і фізічнай цемры: “Дзе мой народ?!”... а ў нас цяпер, сёння, не ў сне, а ў яве дзеецца гэты шабаш, смута”.

“Увесь тэрмін кіравання Лу-какі суправаджаецца кровапраліццем (забойства палітычных апанентаў, трагедыя на Нямізе ў 1999, разгоны акцый пратэсту ў 2010 г., выбухі ў метро ў 2011, згуба заклічнікаў у войску ў мірны час і г.д.). У мірны час людзі гінуць, нібы ідзе вайна. Нячысцік злачынец, якога неабходна судзіць.

І іншае пытанне: людзі, навошта вы ходзіце на гэтыя лукашэнкаўскія святы за ваш кошт? Што святкуеце? Рабаванне і галечу народа ды бляск і багацце ўлады?”

“Чарговы доказ, што ўладу ўтрымлівае злачынец, колькі крыві на ягоных руках... Людзі, не хадзіце на ягоныя забаўкі глядзець, ігнаруйце вы гэтыя зборышчы”.

“А хто адкажа за гэта? Як заўсёды піратэхнікі? Самае цікавае, што не адзін з чыноўнікаў не возьме на сябе і галоўнакамандавальнік у кусты!”

“Яшчэ раз адзначыўся галоўны забойца. Яшчэ адзін крывавы дзень на календары няшчаснай Беларусі”.

“Ніколі не ўдзельнічаў ні ў якіх лукашэнкаўскіх гульбішчах і нікому не раю. Як той казаў, не сядай з д'яблам кашу есці — у яго лыжка ўсё роўна даўжэйшая”.

“У краіне кіруе Сатана. Не хадзіце на ягоныя балі. Амэн”.

“Бог пакараў за тое, што запрасілі на парад тых, хто абстрэльваў Марыупаль”.

“Самае жахлівае, што салют не быў спынены пасля тых выбухаў, а прадаўжаўся надалей, быццам нічога не здарылася. І, калі ёсць загінулыя, трэба не толькі спыняць святкаванне, але і абвяшчаць жалобу. Але калгасным рэжымам усё робіцца не па-людску! Абы толькі пацешыць сваё самалюбства: пагуляцца ў самалецікі і танчыкі!”

“За ўсё гэта павінен несці адказ галоўны галоўнакамандавальнік! Яго трэба пакараць і зняць! Навошта набываць няякасны тавар? Рызыкаваць жыццём людзей. Ну хоць за нешта трэба ўмець годна адказаць! Не вінаваціць сякеру, якая ляціць у галаву!”
“Метро, Няміга, чорнае 3 ліпеня і іншыя крывавыя падзеі — гэта знакі. Знакі перасцярогі. Знакі Божыя. Я не забабонны, але гэтыя знакі — пярэдадзень нейкіх жудасных падзей для нашай нацыі, а магчыма і для Эўропы і для свету. Д'ябальскі промысел пляшывага зла прывядзе да катастрофы”.

“А на брэхТВ поўны маўчок і бравада парадам. Ды цуд у пагонах усе паказваюць, як ён чухню балбоча. Як будзе апраўдваць ражаны гэтыя ахвяры?”

“Спецыяльна паглядзела навіны, дык там пампезныя ўсхваленні параду, потым мімаходзь (толькі ў некаторых навінах) пра тое, што распачалі справу і праводзяць праверку, затое захлёбваючыся пра разнастайныя надзвычайныя здарэнні ў Кітаі, Італіі і іншых краінах! Гэта жах! Проста як у старым анекдоце — уключы тэлевізар, паглядзім, дзе горш, чым у нас! Падонкі!”

“А чаму маўчыць Лу-кака? У яго што — дарунак мовы знік?”

“А дзе ж наш выратавальнік, грудзьміабаронца жанчын і дзяцей? А? Няма яго, у кустах схаваўся!”

“Я не разумею аднаго, дзе галоўны наладжвальнік гэтай “імпрэзы”? Ні прэс-канферэнцыі, ні каментара ніякага няма з гэтай нагоды.

Ужо сядзіш баязліва ў бункеры пад метровымі стальнымі дзвярыма? А, Саша?”

“Калі нашы вайскоўцы вынайшлі марціры для салюту, якія здольныя забіваць у радыусе да кіламетра, то я нават баюся ўявіць, што ж такое іхнія “паланэзы”... Войска павінна наступаць сутак праз пяць пасля стральбы імі, не раней”.

“Трэніровачка перад запускам АЭС”.

“Так трэніровачкі ўжо дзейнічаюць даўно: гэта і Светлагорскі КБЦ, і Берасцейскі завод АКБ, і шмат заводаў практычна ў кожным абласным цэнтры. Генацыд відавочны”.

“Калі ў краіне нават салют не могуць запусціць без ахвяраў, то што казаць пра АЭС? Там небяспека нашмат большая. Чарнобыль яшчэ доўга зямля будзе памятаць. А былі ж знакі звыш для людзей: Чорна-быль! Чорная быль. Але ніхто нават не задумаўся. Загадзілі цудоўны край — Палессе! І ўсё мала і мала. Зноў АЭС патрэбныя. Зямля адна ў нас! Колькі можна над ёй эксперыменты ставіць? Калі ўвесь народ цяпер не выйдзе на пратэст — загубяць нашу зямлю канчаткова”.

“Усім, хто “больш ні на якія салюты”... А вам трэба было, каб чалавеку галаву амаль адарвала ад гэтых забаўлянак, каб гэта зразумець? Калі танк слуп знёс пару гадоў таму — гэта норма? Ну, маўляў слупоў жа шмат, аднаго не шкада. У краіне, дзе кароў з гаўна дастаць не могуць, праводзяць пампезныя парады, салюты ў цэнтры двухмільённага места, над якім лётаюць адслужылыя два тэрміны ваенныя самалёты і шрубалёты, а вы на гэта ўсё лупіце вочы і “ура-а-а, ф’ю-ю-юц”. Чакаем урачыстай цырымоніі адкрыцця атамнай станцыі, электрычнасць ад якой незразумела куды падзець”.

“У Беларусі не было вайны за апошнія 25 рокаў.

Але колькі загінулых: трагедыя на Нямізе, выкрадзеныя і забітыя лідары апазіцыі і журналіст, забітыя журналісты, забітыя падчас тэракту. Метро, куды Лука прыпёрся з малым сынам, крочачы па парэштках чалавечых целаў, літаральна праз паўгадзіны, сотні расстраляных паводле крымінальных справаў (Беларусь адзіная краіна Эўропы, дзе ўжываецца смяротнае пакаранне), выбух у часе канцэрту на 3 ліпеня ў 2009 роке — там таксама былі загінулыя, нягледзячы на хлусню ўладаў. А колькі людзей захварэла і памерла, сілкуючыся радыеактыўнымі прадуктамі, вырабленымі ў Чарнобыльскай зоне?”

“АРЛ, давай да пабачэння!”

“Дыктатары самі не сыходзяць. Толькі бестэрміновыя масавыя пратэсты могуць развязаць гэтую праблему. Пакуль што чара цярпення народа напаўняецца кропля за кропляй. І апошняя кропля перапоўніць гэтую чару. Тады ўсё і скончыцца для дэспата”.

“Спачуванне сям'і загінулай. Але. Калі б так масава хадзілі на пратэсты супраць вусатага антыхрыста, то даўно былі б у свабоднай, расквітнелай краіне, а так маем тое, што маем”.

“Час падхапляць берасцейскі досвед. Час па ўсёй краіне, эстафетай кожнага горада, выходзіць на акцыі “Стоп лукавая АЭС!”. Напрыклад у гэтую суботу або нядзелю выходзіць Менск. У наступныя выхадныя Гародня, потым Віцебск, Магілёў, Берасце. І самая вялікая пратэставая акцыя ў Гомелі, як найбольш блізка размешчаным да Чарнобыльскай АЭС. Усё магчыма, час падымацца, час зразумець, што нас проста забіваюць”.

“Дарагія беларусы, не варта хадзіць на гэтыя аграфюрарскія святы. Пляшывы аграфюрер прасрал за два тыдні блізу 290 млн даляраў на гульні + парад. Народ, вы ўвогуле разумееце, што адбываецца?

Ён жабрак, кожныя паўгода клянчыць у Масковіі 600 млн даляраў. І так лёгка раскідваецца 290 млн. Ён з вас робіць бамжоў. Не вядзіцеся, не хадзіце на ягоныя мерапрыемствы. Толькі ігнор усяго, што ён прапаноўвае”.

“Лу-кака, як жа цябе ненавідзіць народ! А ты ўсё роўна ўчапіўся ў крэсла лапамі і не аддаеш уладу. Вельмі падабаецца быць начальнікам над усімі. Хоць не было і няма ў цябе ні сілаў, ні розуму для гэтай пасады. Усё разваліў, усё апошліў, палова беларусаў беспрацоўнымі ходзіць, а другая палова — за міску поліўкі прымусова на парадах і лжэвыбарах. Сыходзь, вынось ногі пакуль яшчэ ёсць магчымасць”.

“Думаю, падступны самазванец ужо заслужыў у гісторыі Беларусі мянушку “Шурык-крывавы” (лепш: “Крывавы Саша” — “J.R.”). Прапаную прагаласаваць за тое, каб надалей гэтую істоту так і называць і зразумець нарэшце, што гэтае чмо само не рассмокчацца і што ўсе мы павінны ўзяць актыўны ўдзел у вызваленні Беларусі ад калгаснай карычнева-чырвонай чумы ва ўладзе”.


“Хартыя'97”, 8 ліпеня 2019 р.

 

 

“Піра-Рос”: Гарантыя беларускіх салютных установак скончылася рок таму


Маскалёўскі бок намагае, што прапаноўваў, мы нібыта адмовіліся, піша журналіст Віктар Малішэўскі ў сваім блогу “Антыжурналіст”.

Без падрабязнасцяў як, але я здолеў пагаварыць з начальнікам канструктарскага бюро №3 ААТ “Піра-Рос” Андрэем Інкіным. Не так цяжка, як здаецца. Гэта той самы канструктар салютных установак, якія знаходзяцца на ўзбраенні беларускага войска. Магчыма, гэтая інфармацыя дапаможа нашым следчым таксама.

Дык вось наша краіна купіла самаходныя пускавыя ўстаноўкі 2А85 (правільная назва) у 2008 роке.

— Беларускія МАЗы прыязджалі ў Сергіеў Пасад (у размяшчэнне ААТ “Піра-Рос”) спецыяльна, каб мы ўсталявалі СПУ на шасі.

Цяпер сачыце за рукамі... з тых часоў салютныя ўстаноўкі праходзяць дзве мадэрнізацыі. У 2011 роке пераходзяць на модульны прынцып пабудовы (пускавыя модулі ўзаемазаменныя) і на лічбавую сістэму кіравання. У 2011 роке ўстаноўка абзаводзіцца бесправадной сістэмай сінхранізацыі. Запомнім гэта (важна) і прадоўжым.

Менавіта Андрэй Інкін павінен быў прыляцець у Менск, каб кантраляваць сцэнар феерверку. Звычайна гэта ён прыязджаў у Менск напярэдадні Дня перамогі і “дня незалежнасці”, “але гэтым разам трохі прыхварэў”. Чалавеку проста неймаверна пашанцавала, вядома.

Прадстаўнік “Піра-Рос” падкрэслівае, што ў менскай камандзіроўцы ён ніколі не дакранаўся да зарадаў.

— Гэта наогул не мая функцыя.

У працэсе падрыхтоўкі ўсё распісанае:

— Ёсць камандзір, ён перадае набоі на машыны, згодна з праграмай феерверку. Ёсць вайсковец, які падносіць набоі і вайсковец, які зараджае марціры. Умяшанне ў гэты працэс старонняй асобы выключанае! Уявіце, у адной самаходнай пускавой устаноўцы 244 набоі, з іх 195-міліметровых — 60 набояў, астатнія — 105-міліметровыя. Усяго 8 установак, плюс тры прычэпы. Усяго 11 атрымліваецца. Гэта прыкладна 2,5 тысячы зарадаў! Зараджаюць толькі вашы вайскоўцы, у камендатуры ёсць штатны вайсковец, адказны за гэта. Мы кансультуем паводле сцэнару і развязваем дробныя праблемы, на якія звяртаюць увагу вашы вайскоўцы.

Следчы камітэт раней абвінавачваў затрыманых маскалёў у “механічным уздзеянні на зарады піратэхнікі пры зараджанні марцір, што не прадугледжана правіламі абыходжання з імі”.

— Тады якія звычайна функцыі ў прадстаўнікоў вашай кампаніі, калі яны прыязджаюць у Менск?

— Мы звычайна прыязджаем за 4 дні да свята, каб паспець узгадніць папярэдні сцэнар феерверку. Гэта сцэнар, на падставе якога выстрэльваюць набоі. Звычайна мы даем праграму мадэлявання салюту, можам нават 3D мадэль будучага салюту даць, калі з такой просьбай да нас звяртаюцца прадстаўнікі “АНТ”.

— Чаму тады ў Менск прыязджаюць два чалавекі, калі асаблівых праблем няма?

— Так прасцей працаваць, аднаму не вельмі зручна, ёсць імавернасць, што давядзецца выпраўляць дробныя няспраўнасці, а трэба яшчэ сцэнар салюту ўзгадніць. Але, напраўду ў нас наогул няма абавязку прыязджаць у Менск, сцэнар мы можам узгадніць і дыстанцыйна.

— Што такое выправіць дробныя няспраўнасці?

— Калі ёсць дробная няспраўнасць, на якую вашы вайскоўцы паказваюць, наш прадстаўнік яе ліквідуе. Абарваны провад, напрыклад, або клема адышла, такое мы выпраўляем. Усе праблемы абмяркоўваюцца з беларускімі вайскоўцамі. Калі няма пытанняў — мы проста ўдзельнічаем у запісе праграмы сцэнарыя — і гэта ўсё. Разумееце, мы прыязджаем за 4 дні да часу “Ч”. Можна ліквідаваць толькі дробныя няспраўнасці.

— Хто адказвае за працэс зарадкі?

— Дакладна не нашы прадстаўнікі, гэта было б дзіўна. Наогул хачу звярнуць увагу на тое, што ў вас, мне здаецца, дзіўная сітуацыя з абслугоўваннем самаходных пускавых установак. Няма чалавека, які сочыць за тэхнічным станам. У Маскові ў кожнай вайсковай частцы, дзе на ўзбраенні знаходзіцца СПУ 2А85, такія адказныя прызначаныя і выконваюць свае абавязкі. За імі даглядаюць, манітораць дэфекты, выпраўляюць. Да нас звяртаюцца цягам року, калі патрэбныя кансультацыя або дробны рамонт. Як я разумею, чалавека, які б адказваў за стан СПУ няма. Яшчэ раз звяртаю ўвагу: мы працуем толькі паводле заўваг, сфармуляваных беларускім бокам. За 4 дні перад святам немагчыма ацаніць стан узбраення на 11 аб'ектах, ды ў нас і няма на гэта ні правоў, ні такіх абавязкаў.

— Які гарантыйны тэрмін на зарады. Вы казалі, што гэта партыя 2017 року.

— Гарантыйны тэрмін 5 рокаў. Некаторыя 105-міліметровыя выпушчаныя нават сёлета. Асноўная партыя 2017 року. Але зарады — гэта не ўсё.

— Нешта не так з салютнымі ўстаноўкамі?

— Гарантыйны тэрмін эксплуатацыі самаходнай пускавой устаноўкі — 10 рокаў, гэта пазначана ў тэхнічнай дакументацыі, магу пераслаць. Пасля чаго патрэбен капрамонт, альбо тэхабслугоўванне ў завадскіх умовах. Мы, нагадаю, паставілі СПУ ў Беларусь у 2008 роке. Магчыма, Міністэрства абароны вашай краіны самастойна ажыццяўляе тэхабслугоўванне гэтых установак, але мы прапаноўвалі правесці тэхабслугоўванне ў завадскіх умовах, гэта значыць, на нашай базе ў Сергіевым Пасадзе. Мабыць, у бюджэце МА няма на гэта сродкаў. Хоць што рок закупляліся зарады на салідную суму. Мы звярталіся аж да сустрэчы міністраў абароны летась, мы неаднаразова рабілі прапанову правесці тэхабслугоўванне пускавых установак. Пускавыя ўстаноўкі 2008 року. Гарантыйны тэрмін эксплуатацыі 10 рокаў. Гэта не значыць, што далей карыстацца нельга, але трэба прайсці тэхабслугоўванне ў завадскіх умовах.


“Хартыя'97”, 11 ліпеня 2019 р.

 

 

Сьледчы камітэт адмовіўся адказаць, ці затрымалі за “крывавы салют” яшчэ і двух беларусаў


Паводле зьвестак Telegram-каналу Nexta, у справе аб выбухах падчас салюту 3 ліпеня, якую расьсьледуе Сьледчы камітэт, акрамя двух затрыманых прадстаўнікоў расейскай фірмы “Пиро-Росс”, зьявіліся яшчэ два падазраваныя зь ліку беларускіх вайскоўцаў. Пракамэнтаваць гэтыя зьвесткі “Свабода” папрасіла афіцыйнага прадстаўніка Сьледчага камітэту Сяргея Кабаковіча.

Nexta сьцьвярджае, што статус падазраваных у справе таксама маюць капітан, намесьнік вайсковага камэнданта Менскай вайсковай камэндатуры Д. Пасьледні і старшы лейтэнант, камандзір патрульнай роты А. Круглік.

— Прыватныя меркаваньні, камэнты побач з домысламі іншых людзей, пытаньнямі і фэйкамі камэнтаваць ня стану, — сказаў прадстаўнік СК Сяргей Кабаковіч. — Прадметна заяўляю, што сьледчыя скрупулёзна высьвятляюць усе абставіны таго, што адбылося. Расьсьледаваньне крымінальнай справы працягваецца.

Паводле крыніцы Nexta, менавіта капітан Пасьледні быў адказны за зараджаньне салютных установак, а старшы лейтэнант Круглік з падначаленымі “непасрэдна падразаў фаервэркі, якія ня ўлазілі, перад тым, як запхнуць іх у марціры”.

У Менскай вайсковай камэндатуры сказалі, што ня могуць злучыць з намесьнікам вайсковага камэнданта Дзянісам Пасьледнім, бо той “сёньня ў адпачынку”. Атрымаць камэнтар ад старшага лейтэнанта Кругліка таксама не ўдалося.


Алег Грузьдзіловіч

“Радыё Свабода”, 11 ліпеня 2019 р.

 


Мінабароны адмаўляецца каментаваць заяву маскалёўскай кампаніі


У Міністэрстве абароны не будуць каментаваць звесткі, якія журналіст Віктар Малішэўскі атрымаў у маскалёўскай кампаніі “Пиро-Росс”.

— Мы не з'яўляемся праваўладальнікамі інфармацыі, яна — у Следчым камітэце, — сказаў афіцыйны прадстаўнік установы Уладзімір Макараў.


“Хартыя'97”, 12 ліпеня 2019 р.

 

 

Яшчэ два падазраваныя ў справе аб “крывавым салюце”


Сьледчы камітэт Беларусі паведаміў, што “яшчэ два чалавекі знаходзяцца ў статусе падазраваных” у справе аб выбухаў у час салюту 3 ліпеня ў Менску.

СК не камэнтуе, хто гэтыя два падазраваныя. Сьледчыя просяць відавочцаў, якія здымалі здарэньне на відэа, зьвязацца зь імі і прадставіць матэрыялы відэаздымак.

11 ліпеня Telegram-канал Nexta паведамляў са спасылкай на ўласныя крыніцы, што зьявіліся яшчэ два падазраваныя зь ліку беларускіх вайскоўцаў: капітан Пасьледні быў адказны за зараджаньне салютных установак, а старшы лейтэнант Круглік з падначаленымі “непасрэдна падразаў фаервэркі, якія ня ўлазілі, перад тым, як запхнуць іх у марціры”. Але тады сьледчыя не пацьвярджалі і не абвяргалі гэтага.

Раніцай 17 ліпеня маскалёўская амбасада паведаміла, што ў справе выставілі абвінавачаньне двум грамадзянам Масковіі. СК гэта пазьней пацьвердзіў: абвінавачаньне маскалям выставілі паводле ч.2 арт.299 КК РБ — “парушэньне правілаў абыходжаньня з выбуховымі рэчывамі, піратэхнічнымі вырабамі, якое пацягнула па неасьцярожнасьці сьмерць чалавека”, што прадугледжвае ад 2 да 7 рокаў пазбаўленьня волі.

Раней паведамлялася, што затрыманыя маскалі — супрацоўнікі маскалёўскай фірмы “Пиро-Росс”, якая пастаўляла фаервэркі для салюту. Як сьцьвярджалі сьледчыя, яны “зьдзяйсьнялі мэханічны ўплыў на зарады піратэхнікі пры зарадцы мартыраў, не прадугледжанае правіламі”.


“Радыё Свабода”, 17 ліпень 2019 р.

 

 

Кіраўнік СК: Падчас салюту 3 ліпеня частку зарадаў механічна “дапрацавалі”


Сталі вядомыя падрабязнасці ў расследаванні справы аб трагедыі падчас салюту ў Менску.

Старшыня Следчага камітэта Іван Наскевіч даклаў Лу-каку аб ходзе расследавання справы аб трагедыі 3 ліпеня, калі ў час святочнага салюту загінула 64-рочная мянчанка ды пацярпелі 10 чалавек. Са слоў Наскевіча, следства пацвердзіла асноўную версію: пры запуску салюту выкарыстоўваліся няякасныя зарады — частку з іх механічна “дапрацавалі” перад зараджаннем, частка былі са скончаным тэрмінам прыдатнасці.

Прызначаныя некалькі экспэртыз, іх праводзяць Дзяржаўны камітэт судовых экспэртыз, Нацыянальная акадэмія навук, спецыялізаваныя прадпрыемствы.

— Яны павінны нам даць адказ: ці знаходзяцца ў наўпроставае прычыннае сувязі няякасны характар гэтых вырабаў, а таксама механічнае ўздзеянне на іх з выбухамі, якія адбыліся падчас салюту. На думку следства, такая сувязь ёсць. Але мы не маем права без заключэння экспэртызы рабіць высновы, — падкрэсліў старшыня Следчага камітэта.

Вядома, што Мінабароны закупіла вырабы ў маскалёўскай кампаніі “Піра-Рос”, праблема адбылася з зарадам калібру 195 мм. Абвінавачванне паводле справы выстаўленае двум супрацоўнікам (ч.2 арт.299 КК — “Парушэнне правілаў абыходжання з выбуханебяспечнымі рэчывамі, піратэхнічнымі вырабамі, што пацягнула па неасцярожнасці смерць чалавека”), яны знаходзяцца ў СІЗА. Два беларусы, якія мелі дачыненне да запуску салюту, праходзяць падазраванымі паводле справе, раней заяўлялі ў СК.


“Хартыя'97”, 13 жніўня 2019 р.

 

 

СК: Пры падрыхтоўцы салюту 3 ліпеня набоі абрэзалі

і супрацоўнікі маскалёўскай фірмы, і беларускія вайскоўцы


Набытыя набоі для салюту не пасавалі пад марціры.

Старшыня Следчага камітэта Іван Наскевіч на тэлеканале “Беларусь 1” распавёў падрабязнасці расследавання аб справе аб выбуху падчас салюту на Дзень Незалежнасці, калі адзін чалавек загінуў і яшчэ 10 пацярпелі. Са слоў Наскевіч, набытыя набоі для салюту не пасавалі пад марціры, таму прадстаўнікі маскалёўскай кампаніі-пастаўшчыка, а таксама беларускія вайскоўцы, якія рыхтавалі салют, абрэзалі набоі ды ўкатывалі іх аб цвёрдую паверхню, хоць маніпуляцыі з прафесійным піратэхнічным вырабам у выглядзе разборкі і дапрацоўкі забароненыя. Раней Наскевіч таксама адзначаў, што частка вырабаў была са скончаным тэрмінам прыдатнасці.

— Дакладна выяўлена, што самі набоі перад тым, як былі апушчаныя ў марціры, мелі механічнае ўздзеяння, якое не прадугледжана тэхнічнай дакументацыяй, — заявіў Іван Наскевіч. — Як прадстаўнікі маскалёўскай фірмы, так і нашы вайскоўцы з іх рэкамендацыі, набоі абрэзвалі, укатывалі іх аб цвёрдую паверхню, каб яны змясціліся. Нам трэба будзе высветліць тэхнічныя прычыны выбуху: гэтыя дзеянні прывялі да выбуху.

Кіраўнік СК таксама адзначыў, што паводле справы прызначаны шэраг экспэртыз, менавіта экспэрты павінны адказаць на пытанне, што стала тэхнічнай прычынай выбуху.

Таксама у межах якога будуць праведзены следчы эксперымент. Следчыя правяраюць і іншыя аспекты, якія папярэднічалі самому салюту — як закуплялі феерверачныя вырабы, чаму Міністэрства абароны працяглы час закупляла вырабы ў аднаго пастаўшчыка і на якіх умовах.

Мінабароны закупіла вырабы ў маскалёўскай кампаніі “Піра-Рос”, супрацоўнікі якой заявілі, што падчас салюту ў Менску выкарыстоўваліся феерверкі ўласнай вытворчасці 2017 року выпуску. Кампанія ажыццяўляе пастаўкі прадукцыі для патрэб Мінабароны Беларусі шмат рокаў, сума кантракту — блізу 20 млн маскалёўскіх рублёў (звыш 300 тысяч даляраў).

Абвінавачванне паводле справы выстаўлена двум супрацоўнікам маскалёўскай кампаніі (ч. 2 арт. 299 КК — “Парушэнне правілаў абыходжання з выбуханебяспечнымі рэчывамі, піратэхнічнымі вырабамі, што пацягнула з неасцярожнасці смерць чалавека”), яны знаходзяцца ў СІЗА. Два беларусы, якія мелі дачыненне да запуску салюту, праходзяць падазраванымі паводле справы, раней заяўлялі ў СК.


“Хартыя'97”, 14 жніўня 2019 р.



Обновлен 14 авг 2019. Создан 07 июл 2019



  Комментарии       
Имя или Email


При указании email на него будут отправляться ответы
Как имя будет использована первая часть email до @
Сам email нигде не отображается!
Зарегистрируйтесь, чтобы писать под своим ником

Flag Counter